1. Αορτικό ανεύρυσμα
Το ανεύρυσμα είναι μια επικίνδυνη διάταση του τοιχώματος της αορτής, της κύριας αρτηρίας που μεταφέρει αίμα από την καρδιά σε όλο το σώμα μας.
1α. Ανεύρυσμα Αορτικού Τόξου & Θωρακικής Αορτής
Είναι το ανευρυσμα που εμφανίζεται στο αορτικό τόξο (το πάνω μέρος της αορτής που μοιάζει με μπαστούνι) ή στην θωρακική αορτή και συνοδεύεται με αυξημένο κίνδυνο ρήξης ή πίεσης σε γειτονικά όργανα. Συχνά δεν δίνει συμπτώματα και ανακαλύπτεται τυχαία σε μια ακτινογραφία ή αξονική. Είναι μια σοβαρή κατάσταση που απαιτεί έμπειρη χειρουργική ομάδα, καθώς από εκείνο το σημείο ξεκινά η αιμάτωση του εγκεφάλου και των χεριών.
Θεραπεία
Αν το ανεύρυσμα είναι μικρό, το παρακολουθούμε στενά με εξετάσεις και ρύθμιση της πίεσης. Αν μεγαλώσει, η αντιμετώπιση γίνεται είτε με ανοιχτό χειρουργείο (αντικατάσταση του τμήματος με συνθετικό μόσχευμα), είτε με τη σύγχρονη ενδαγγειακή μέθοδο (TEVAR, FEVAR, CUSTOM-MADE STENTS), όπου τοποθετούμε ένα ειδικό stent (ενδοπρόθεση) εσωτερικά μέσω μικρών τομών σε τράχηλο, άνω και κάτω άκρα.
1β. Ανεύρυσμα Κοιλιακής Αορτής (ΑΚΑ)
Είναι η πιο συχνή μορφή ανευρύσματος και εντοπίζεται στην περιοχή της κοιλίας. Ονομάζεται συχνά «σιωπηλός δολοφόνος» γιατί οι περισσότεροι ασθενείς δεν νιώθουν τίποτα μέχρι τη στιγμή της ρήξης, η οποία είναι απειλητική για τη ζωή. Μερικές φορές ο ασθενής μπορεί να αισθανθεί μια έντονη σφύζουσα μάζα στην κοιλιά (σαν μια δεύτερη καρδιά). Η έγκαιρη διάγνωση με ένα απλό υπερηχογράφημα (triplex) σώζει ζωές, ειδικά σε άνδρες άνω των 65 ετών που έχουν καπνίσει.
Θεραπεία
Η απόφαση για επέμβαση λαμβάνεται όταν η διάμετρος ξεπεράσει ένα όριο (συνήθως τα 5-5.5 εκ.). Η κλασική μέθοδος είναι το ανοιχτό χειρουργείο, ενώ η πλέον διαδεδομένη σήμερα είναι η ενδαγγειακή αποκατάσταση (EVAR). Με την EVAR, εισάγουμε ένα διχαλωτό μόσχευμα μέσα στην αορτή από τις μηριαίες αρτηρίες, «θωρακίζοντας» το τοίχωμα εσωτερικά και εκτρέποντας τη ροή του αίματος μακριά από το ανεύρυσμα.
1γ. Θωρακοκοιλιακό Ανεύρυσμα
Είναι η πιο σύνθετη μορφή ανευρύσματος , καθώς η διάταση εκτείνεται και στον θώρακα και στην κοιλιά. Η δυσκολία έγκειται στο ότι από αυτό το τμήμα της αορτής ξεκινούν οι αρτηρίες που δίνουν αίμα στους νεφρούς, το ήπαρ και το έντερο. Η αντιμετώπισή του απαιτεί υψηλή εξειδίκευση, καθώς πρέπει να διατηρηθεί η κυκλοφορία προς όλα αυτά τα ζωτικά όργανα κατά τη διάρκεια της αποκατάστασης.
Θεραπεία
Λόγω της πολυπλοκότητας, η θεραπεία εξατομικεύεται. Μπορεί να γίνει με σύνθετο ανοιχτό χειρουργείο ή με τη χρήση εξειδικευμένων stents (fenestrated ή branched), τα οποία είναι φτιαγμένα «κατά παραγγελία» για τον συγκεκριμένο ασθενή, έχοντας ειδικές οπές ή κλάδους για να συνεχίζουν να αιματώνονται τα όργανα της κοιλίας.
2. Οξύ αορτικό σύνδρομο
Ομάδα παθήσεων απειλητικών για την ζωή εξαιτίας «σκισίματος» της αορτής
2α. Διαχωρισμός Αορτής
Ο διαχωρισμός αποτελεί μια επείγουσα ιατρική κατάσταση που συμβαίνει όταν το εσωτερικό τοίχωμα της αορτής «σκίζεται» ξαφνικά. Το αίμα εισχωρεί ανάμεσα στα στρώματα του τοιχώματος, δημιουργώντας δύο δρόμους ροής και απειλώντας τη σωστή αιμάτωση ζωτικών οργάνων ή ακόμη και τη ζωή του ασθενή. Το κύριο σύμπτωμα είναι ένας απότομος και εξαιρετικά δυνατός πόνος στο στήθος ή την πλάτη. Η άμεση διάγνωση και η εξειδικευμένη αντιμετώπιση είναι κρίσιμες.
Θεραπεία
2β. Διατιτραίνων Αορτικό Έλκος (PAU)
Πρόκειται για μια βαθιά «πληγή» στο εσωτερικό τοίχωμα της αορτής, η οποία προκαλείται από τη διάβρωση μιας αθηρωματικής πλάκας (συσσώρευση λίπους). Το έλκος αυτό μπορεί να διαπεράσει τα στρώματα του αγγείου και να οδηγήσει σε σχηματισμό ανευρύσματος ή ακόμα και ρήξη. Είναι μια πάθηση που συναντάται συχνότερα σε μεγαλύτερους ηλικιακά ασθενείς με επιβαρυμένο ιατρικό ιστορικό (πίεση, κάπνισμα).
Θεραπεία
Η σημασία του έλκους έγκειται στο ότι μπορεί να προκαλέσει έντονο πόνο παρόμοιο με τον διαχωρισμό, και η αντιμετώπισή του –συχνά με stent– προλαμβάνει σοβαρότερες επιπλοκές πριν το αγγείο υποχωρήσει τελείως.
2γ. Ενδοτοιχωματικό Αιμάτωμα (IMH)
Το ενδοτοιχωματικό αιμάτωμα θεωρείται «συγγενής» πάθηση με τον διαχωρισμό, αλλά χωρίς το εμφανές σκίσιμο στο εσωτερικό του αγγείου. Εδώ, παρατηρείται αιμορραγία μέσα στο ίδιο το τοίχωμα της αορτής, η οποία το κάνει να «πρήζεται» και να γίνεται εύθραυστο. Αν και μπορεί να μην υπάρχει άμεση επικοινωνία με τη ροή του αίματος, το αιμάτωμα μπορεί να εξελιχθεί σε κλασικό διαχωρισμό ή ρήξη.
Θεραπεία
Η παρακολούθηση είναι κρίσιμη, καθώς η θεραπεία εξαρτάται από το αν το αιμάτωμα υποχωρεί με φάρμακα ή αν παρουσιάζει σημάδια αστάθειας που απαιτούν χειρουργική παρέμβαση.
3. Στένωση & Αποφρακτική Νόσος Αορτής
Είναι η χρόνια νόσος όπου ο αυλός της αορτής στενεύει ή και αποφράσεται λόγω της συσσώρευσης λίπους και ασβεστίου (αθηρωματική πλάκα). Όταν η αορτή στο σημείο που διχάζεται προς τα πόδια βουλώσει, το αίμα δεν φτάνει με επάρκεια στα κάτω άκρα. Ο ασθενής αισθάνεται έντονη κόπωση ή πόνο στους γλουτούς και τα πόδια όταν περπατάει, ενώ ο πόνος υφίεται με την διακοπή της βάδισης. Σε προχωρημένα στάδια, η βάδιση περιορίζεται σημαντικά και μπορεί να οδηγήσει σε συνεχή πόνο (άλγος ανάπαυσης) ή και εμφάνιση ισχαιμικών αλλοιώσεων (γάγγραινα).
Θεραπεία
Η θεραπεία στοχεύει στην αποκατάσταση της κυκλοφορίας. Πραγματοποιείται είτε με την κλασσική ανοικτή μέθοδο, με μειονέκτημα την αυξημένη χρονική διάρκεια ανάρρωσης, ή πιο συχνά με τη χρήση μπαλονιού και stent (αγγειοπλαστική), επιτρέποντας στον ασθενή να επιστρέψει άμεσα στις δραστηριότητές του.
4. Αορτίτιδες (Φλεγμονή της Αορτής)
Η αορτίτιδα δεν είναι δομικό πρόβλημα όπως το ανεύρυσμα, αλλά μια φλεγμονή του τοιχώματος της αορτής. Συνήθως οφείλεται σε αυτοάνοσα νοσήματα (όπου το ίδιο το σώμα επιτίθεται στα αγγεία του) ή, σπανιότερα, σε λοιμώξεις. Η φλεγμονή αυτή μπορεί να προκαλέσει σταδιακά είτε στένωση του αγγείου είτε εξασθένηση του τοιχώματος που οδηγεί σε ανεύρυσμα. Τα συμπτώματα μπορεί να είναι γενικά, όπως πυρετός, αδυναμία ή πόνος, καθιστώντας τη διάγνωση πρόκληση.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση απαιτεί συχνά συνεργασία του αγγειοχειρουργού με ρευματολόγο, καθώς η βασική θεραπεία είναι φαρμακευτική για τον έλεγχο της φλεγμονής, ενώ η χειρουργική παρέμβαση προορίζεται για την αποκατάσταση των βλαβών που άφησε πίσω της η νόσος.
5. Τραυματική Ρήξη Αορτής
Πρόκειται για μια από τις πιο κρίσιμες και επείγουσες καταστάσεις στην αγγειοχειρουργική, η οποία προκαλείται συνήθως μετά από βίαιο ατύχημα (π.χ. σοβαρό τροχαίο ή πτώση από μεγάλο ύψος). Λόγω της απότομης επιβράδυνσης, η αορτή δέχεται τεράστια πίεση και μπορεί να υποστεί μερική ή ολική ρήξη ("σπάσιμο"). Η κατάσταση αυτή απαιτεί άμεση μεταφορά στο νοσοκομείο και ταχύτατη επέμβαση.
Θεραπεία
Στις μέρες μας, η αντιμετώπιση γίνεται συχνά με την ενδοαγγειακή μέθοδο, όπου ο αγγειοχειρουργός τοποθετεί ταχύτατα ένα ειδικό stent εσωτερικά για να "σφραγίσει" τη ρήξη, αποφεύγοντας το εξαιρετικά βαρύ και χρονοβόρο ανοιχτό χειρουργείο θώρακος, αυξάνοντας έτσι κατακόρυφα τις πιθανότητες επιβίωσης του τραυματία.
6. Ενδοδιαφυγές (Endoleaks)
Η επανάσταση στην ενδαγγειακή μέθοδο αντιμετώπισης των ανευρυσμάτων αορτής δημιούργησε και μία νέα παθολογική οντότητα. Η ενδοδιαφυγή είναι μια ιδιαιτερότητα που αφορά ασθενείς που έχουν υποβληθεί σε ενδοαγγειακή αποκατάσταση ανευρύσματος με τοποθέτηση stent. Συμβαίνει όταν το αίμα βρίσκει τρόπο να εισχωρήσει ξανά μέσα στον σάκο του ανευρύσματος, παρόλο που έχει τοποθετηθεί το μόσχευμα. Αυτό μπορεί να οφείλεται σε ατελή σφράγιση του stent ή σε μικρά αγγεία της περιοχής που συνεχίζουν να τροφοδοτούν το ανεύρυσμα με αίμα.
Θεραπεία
Αν και οι περισσότερες ενδοδιαφυγές είναι ακίνδυνες, κάποιες μπορεί να αυξήσουν ξανά την πίεση στο αγγείο και να απαιτήσουν συμπληρωματική επέμβαση. Για τον λόγο αυτό, η τακτική παρακολούθηση με αξονική τομογραφία ή Triplex μετά την επέμβαση είναι απαραίτητη για όλη τη ζωή του ασθενή.
7. Λοίμωξη Μοσχεύματος ή Ενδομοσχεύματος
Πρόκειται για μια σπάνια αλλά πολύ σοβαρή επιπλοκή, όπου μικρόβια εγκαθίστανται πάνω στο τεχνητό μόσχευμα (είτε στο κλασικό χειρουργικό είτε στο stent) που τοποθετήθηκε για τη θεραπεία της αορτής. Η λοίμωξη μπορεί να εμφανιστεί λίγο μετά το χειρουργείο ή ακόμη και χρόνια αργότερα. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν επίμονο πυρετό, ρίγος, πόνο στην κοιλιά ή την πλάτη και αίσθημα αδυναμίας.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση είναι σύνθετη και απαιτεί εξειδικευμένη αγγειοχειρουργική φροντίδα, παρατεταμένη χορήγηση αντιβιοτικών και, σε πολλές περιπτώσεις, μια νέα, δύσκολη επέμβαση για την αφαίρεση του μολυσμένου μοσχεύματος και την αντικατάστασή του. Η έγκαιρη υποψία και διάγνωση είναι το «κλειδί» για την επιτυχή αντιμετώπιση.
8. Γενετικά Σύνδρομα & Συγγενείς Παθήσεις (π.χ. Marfan, Loeys-Dietz)
Υπάρχει μια κατηγορία ασθενών, συχνά νεότερης ηλικίας, όπου οι παθήσεις της αορτής δεν οφείλονται στον τρόπο ζωής αλλά σε κληρονομικές παθήσεις του συνδετικού ιστού. Σε συνδροματικούς ασθενείς (όπως στο Σύνδρομο Marfan), το τοίχωμα της αορτής είναι εκ γενετής πιο ελαστικό και ευάλωτο σε ανευρύσματα και διαχωρισμούς. Επίσης, καταστάσεις όπως η στένωση του ισθμού της αορτής (coarctation) είναι παρούσες από τη γέννηση.
Θεραπεία
Η προσέγγιση σε αυτούς τους ασθενείς είναι διαφορετική, απαιτεί στενή παρακολούθηση από νεαρή ηλικία και συχνά προληπτικές επεμβάσεις πριν το αγγείο φτάσει σε οριακά σημεία.
Μια επιπλέον σπάνια περίπτωση: Θα μπορούσαμε να αναφέρουμε και την «Αορτή Coral Reef» (Coral Reef Aorta), όπου αναπτύσσονται εκτεταμένες, σκληρές ασβεστώσεις που μοιάζουν με κοράλλια και φράζουν τη ροή, αλλά ίσως είναι πολύ εξειδικευμένη για το γενικό κοινό.
9. Ψευδοανεύρυσμα Αορτής
Το ψευδοανεύρυσμα διαφέρει από το κλασικό ανεύρυσμα στο ότι δεν αφορά "φούσκωμα" και των τριών στρωμάτων του τοιχώματος του αγγείου. Στην ουσία, είναι μια τοπική ρήξη (τρύπα) στο τοίχωμα, όπου το αίμα που βγαίνει συγκρατείται προσωρινά από τους γύρω ιστούς ή από ένα λεπτό στρώμα ινώδους ιστού, σχηματίζοντας έναν παλλόμενο σάκο. Συχνά προκαλείται μετά από τραυματισμό, λοίμωξη ή ως επιπλοκή παλαιότερης επέμβασης.
Θεραπεία
Επειδή το τοίχωμά του είναι εξαιρετικά ασταθές και ο κίνδυνος αιφνίδιας αιμορραγίας είναι πολύ υψηλός, η αντιμετώπισή του –είτε χειρουργικά είτε με ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές– είναι συνήθως άμεση και επιβεβλημένη.
10. Τοιχωματικός Θρόμβος Αορτής (Aortic Mural Thrombus)
Πρόκειται για τη δημιουργία ενός πήγματος αίματος (θρόμβου) που είναι προσκολλημένο στο εσωτερικό τοίχωμα της αορτής, χωρίς απαραίτητα το αγγείο να παρουσιάζει ανεύρυσμα ή σημαντική στένωση. Ο μεγάλος κίνδυνος εδώ είναι η εμβολή: κομμάτια του θρόμβου μπορεί να αποσπαστούν και, ακολουθώντας τη ροή του αίματος, να φράξουν μικρότερες αρτηρίες στα πόδια (προκαλώντας οξεία ισχαιμία) ή σε ζωτικά όργανα όπως τα νεφρά και το έντερο.
Θεραπεία
Συχνά ανακαλύπτεται τυχαία σε αξονική τομογραφία και η θεραπεία μπορεί να περιλαμβάνει από ισχυρή αντιπηκτική αγωγή έως και ενδοαγγειακή αφαίρεση του θρόμβου, ανάλογα με την επικινδυνότητά του.
11. Οξεία Απόφραξη Αορτής (Saddle Embolus)
Πρόκειται για μια από τις πιο δραματικές επείγουσες καταστάσεις στην αγγειοχειρουργική. Συμβαίνει όταν ένας μεγάλος θρόμβος (συνήθως από την καρδιά) ταξιδέψει και σφηνώσει στο σημείο που η αορτή διχάζεται προς τα δύο πόδια Η ροή του αίματος διακόπτεται απότομα και πλήρως και προς τα δύο κάτω άκρα. Ο ασθενής παρουσιάζει ξαφνική παράλυση, έντονο πόνο και απώλεια αίσθησης και στα δύο πόδια ταυτόχρονα.
Θεραπεία
Απαιτείται άμεση χειρουργική επέμβαση (εμβολεκτομή) εντός ελάχιστων ωρών, καθώς ο κίνδυνος για τη ζωή και τη βιωσιμότητα των άκρων είναι άμεσος. Η ταχύτητα στη διάγνωση και τη μεταφορά στο χειρουργείο είναι ο καθοριστικός παράγοντας για την έκβαση.
12. Μυκωτικό Ανεύρυσμα
Παρά το όνομά του, συνήθως δεν προκαλείται από μύκητες αλλά από μικρόβια που εγκαθίστανται σε ένα ήδη εξασθενημένο σημείο του τοιχώματος της αορτής (π.χ. από μια λοίμωξη στο αίμα). Η λοίμωξη «τρώει» το τοίχωμα του αγγείου, δημιουργώντας ένα ανεύρυσμα που μεγαλώνει πολύ γρήγορα και έχει πολύ υψηλό κίνδυνο ρήξης. Ο ασθενής συχνά παρουσιάζει πυρετό και πόνο.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση είναι εξαιρετικά σύνθετη, καθώς απαιτείται συνδυασμός ισχυρής αντιβιοτικής αγωγής και χειρουργικής αποκατάστασης. Είναι μια πάθηση που απαιτεί υψηλή εξειδίκευση και συνεχή παρακολούθηση, καθώς ο συνδυασμός λοίμωξης και αγγειακής βλάβης είναι ιδιαίτερα επικίνδυνος.
13. Αορτικοί Δακτύλιοι & Εκκόλπωμα Kommerell
Εδώ η αορτή ή οι κλάδοι της δεν ακολουθούν τη συνηθισμένη πορεία τους, αλλά «αγκαλιάζουν» την τραχεία και τον οισοφάγο, δημιουργώντας έναν δακτύλιο που τους συμπιέζει. Το εκκόλπωμα Kommerell είναι μια σπάνια διάταση στην έκφυση μιας ανώμαλης υποκλείδιας αρτηρίας. Οι ασθενείς μπορεί να παραπονούνται για συχνές λοιμώξεις του αναπνευστικού ή δυσκολία στην κατάποση στερεών τροφών, καθώς ο δακτύλιος «σφίγγει» τον λαιμό εσωτερικά.
Θεραπεία
Η θεραπεία εξαρτάται από τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων. Αν η πίεση είναι σημαντική, απαιτείται χειρουργική επέμβαση για τη διατομή του δακτυλίου και την επαναγγείωση των κλάδων της αορτής. Στην περίπτωση του εκκολπώματος Kommerell, συχνά εφαρμόζονται υβριδικές τεχνικές (συνδυασμός ανοιχτής και ενδαγγειακής μεθόδου) για να αποκλειστεί το ανεύρυσμα και να προστατευθεί η παροχή αίματος στα χέρια και τον εγκέφαλο.
14. Συρίγγιο
Απειλητική για τη ζωή πάθηση όπου χρήζει αντιμετώπισης
14α. Αορτοεντερικό Συρίγγιο (Aortoenteric Fistula)
Πρόκειται για μια σπάνια αλλά εξαιρετικά επικίνδυνη κατάσταση, όπου δημιουργείται μια μη φυσιολογική επικοινωνία (τρύπα) ανάμεσα στην αορτή και το έντερο. Συνήθως συμβαίνει σε ασθενείς που έχουν ήδη υποβληθεί σε παλαιότερη επέμβαση αορτής με μόσχευμα, το οποίο λόγω φλεγμονής ή πίεσης "διαβρώνει" το τοίχωμα του εντέρου. Το κύριο σύμπτωμα είναι η αιμορραγία από το πεπτικό (π.χ. αίμα στα κόπρανα ή εμετός με αίμα), η οποία μπορεί να ξεκινήσει ήπια και να εξελιχθεί σε ακατάσχετη.
Θεραπεία
Απαιτείται άμεση διάγνωση και επείγουσα χειρουργική παρέμβαση για να σωθεί η ζωή του ασθενούς, καθώς ο κίνδυνος μόλυνσης και αιμορραγίας είναι μέγιστος.
14β. Αορτοβρογχικό Συρίγγιο (Aortobronchial Fistula)
Αντίστοιχα με το προηγούμενο, εδώ η αορτή δημιουργεί μια "γέφυρα" επικοινωνίας με τους αεραγωγούς των πνευμόνων (βρόγχους). Είναι μια επιπλοκή που μπορεί να εμφανιστεί μετά από επεμβάσεις στον θώρακα ή σε περιπτώσεις μεγάλων ανευρυσμάτων της θωρακικής αορτής. Το χαρακτηριστικό σύμπτωμα είναι η αιμόπτυση (βήχας με αίμα), η οποία συχνά λειτουργεί ως προειδοποίηση πριν από μια μεγάλη αιμορραγία.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση σήμερα γίνεται συχνά με την τοποθέτηση ενδοπροθέσεων (stent) που "σφραγίζουν" το σημείο της επικοινωνίας από το εσωτερικό του αγγείου, προσφέροντας μια λιγότερο επιβαρυντική λύση σε σχέση με το ανοιχτό χειρουργείο θώρακος.
15. Σύνδρομο Μέσου Αορτικού Τμήματος (Mid-Aortic Syndrome)
Πρόκειται για μια σπάνια πάθηση όπου ένα μεγάλο τμήμα της αορτής (στο ύψος του θώρακα ή της κοιλιάς) παρουσιάζει εκτεταμένη στένωση. Αυτό δεν οφείλεται σε αθηροσκλήρωση (λίπος), αλλά συνήθως σε συγγενή αίτια ή φλεγμονώδεις παθήσεις. Προκαλεί πολύ σοβαρή υπέρταση σε νεαρά άτομα και μειωμένη αιμάτωση στα νεφρά και το έντερο.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση απαιτεί εξειδικευμένα bypass ή αγγειοπλαστικές, καθώς επηρεάζει τη ροή του αίματος σε ολόκληρο το κάτω μισό του σώματος.
16. Αορτική Εμβολή Χοληστερόλης (Blue Toe Syndrome)
Εδώ το πρόβλημα ξεκινά από την αορτή αλλά εκδηλώνεται στα δάκτυλα των ποδιών. Μικροσκοπικοί κρύσταλλοι χοληστερόλης αποκολλώνται από μια "σαθρή" πλάκα στο τοίχωμα της αορτής και ταξιδεύουν μέχρι τα μικρά αγγεία των ποδιών. Το αποτέλεσμα είναι τα δάκτυλα να γίνονται μπλε ή μωβ και να πονούν έντονα, παρόλο που οι σφυγμοί στο πόδι μπορεί να είναι καλοί. Είναι ένα "καμπανάκι" κινδύνου ότι η αορτή χρειάζεται άμεση προστασία.
Θεραπεία
Η φαρμακευτική αγωγή και, υπό προϋποθέσεις, η χειρουργική – ενδαγγειακή αποκατάσταση κρίνονται απαραίτητες για να μην ακολουθήσει μεγαλύτερο επεισόδιο.
17. Κινητή Αθηρωματική Πλάκα (Mobile Aortic Plaque)
Φανταστείτε μια πλάκα στο εσωτερικό της αορτής που δεν είναι σταθερή, αλλά "κρέμεται" και κινείται σαν "γλώσσα" μέσα στη ροή του αίματος. Αυτή η μορφή αθηροσκλήρωσης είναι εξαιρετικά επικίνδυνη για εμβολές (εγκεφαλικό ή ισχαιμία άκρων), καθώς η κίνηση της πλάκας την κάνει πολύ ασταθή. Η διάγνωση γίνεται συνήθως με διοισοφάγειο υπέρηχο ή αξονική.
Θεραπεία
Η διαχείρισή της πλάκας απαιτεί προσεκτική αντιπηκτική αγωγή ή χειρουργική κάλυψη με stent.
18. Σύνδρομο Nutcracker (Σύνδρομο Καρυοθραύστη)
Σε αυτή την περίπτωση, η αορτή και μια άλλη αρτηρία (η άνω μεσεντέριος) πιέζουν την αριστερή νεφρική φλέβα σαν καρυοθραύστης. Αυτή η πίεση εμποδίζει την ελεύθερη ροή του αίματος από το νεφρό προς την καρδιά, με αποτέλεσμα το αίμα να «λιμνάζει». Ο ασθενής μπορεί να παρουσιάσει αίμα στα ούρα, πόνο στην αριστερή πλευρά της κοιλιάς ή, στις γυναίκες, έντονο πόνο στην πύελο (σύνδρομο πυελικής συμφόρησης). Η διάγνωση απαιτεί εξειδικευμένο Triplex ή αξονική τομογραφία.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση μπορεί να περιλαμβάνει από απλή παρακολούθηση μέχρι την τοποθέτηση stent στη φλέβα ή χειρουργική μετατόπιση των αγγείων.
19. Σύνδρομο Dunbar (Σύνδρομο Μέσου Τοξοειδούς Συνδέσμου - MALS)
Εδώ το πρόβλημα εντοπίζεται στο σημείο που η αορτή δίνει τον πρώτο μεγάλο κλάδο της στην κοιλιά (την κοιλιακή αρτηρία). Ένας σύνδεσμος του διαφράγματος πιέζει αυτό το αγγείο, περιορίζοντας τη ροή του αίματος προς το στομάχι και το ήπαρ. Το κύριο σύμπτωμα είναι ο έντονος πόνος στην κοιλιά μετά το φαγητό, που συχνά οδηγεί σε απώλεια βάρους γιατί ο ασθενής φοβάται να φάει. Επειδή τα συμπτώματα μοιάζουν με γαστρεντερολογικά προβλήματα, η διάγνωση συχνά καθυστερεί.
Θεραπεία
Η θεραπεία είναι συνήθως χειρουργική (συχνά λαπαροσκοπικά) για την απελευθέρωση του αγγείου από την πίεση του συνδέσμου.
20. Σύνδρομο Wilkie (Σύνδρομο Άνω Μεσεντερίου Αρτηρίας)
Παρόμοιο με το Nutcracker, αλλά εδώ η «λαβίδα» μεταξύ αορτής και άνω μεσεντερίου αρτηρίας δεν πιέζει φλέβα, αλλά το δωδεκαδάκτυλο (τμήμα του εντέρου). Αυτό προκαλεί απόφραξη στο έντερο, με αποτέλεσμα ο ασθενής να νιώθει φούσκωμα, να έχει τάση για εμετό και να πονάει μετά τα γεύματα. Συμβαίνει συχνά μετά από απότομη απώλεια βάρους που μειώνει το προστατευτικό λίπος γύρω από την αορτή.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση ξεκινά με ενίσχυση της διατροφής, αλλά αν το πρόβλημα επιμένει, απαιτείται χειρουργική παράκαμψη για να αποκατασταθεί η δίοδος των τροφών.
Το λεμφοίδημα είναι η συσσώρευση λεμφικού υγρού που προκαλεί χαρακτηριστικό πρήξιμο, συνήθως στα χέρια ή στα πόδια. Συμβαίνει όταν το λεμφικό σύστημα, που λειτουργεί σαν «αποχέτευση» του οργανισμού, αδυνατεί να παροχετεύσει σωστά το υγρό λόγω κατασκευής ή κάποιου τραυματισμού (π.χ. μετά από χειρουργείο). Αν και πρόκειται για μια χρόνια πάθηση, η έγκαιρη διάγνωση από αγγειοχειρουργό είναι το κλειδί για να παραμείνει το μέλος λειτουργικό και υγιές.
Η αντιμετώπιση εστιάζει στη μείωση του όγκου και τη διατήρηση του αποτελέσματος.
Θεραπεία
Η θεραπεία περιλαμβάνει την εξειδικευμένη λεμφική μάλαξη, τη χρήση ειδικών καλτσών ή επιδέσμων διαβαθμισμένης συμπίεσης και τη σχολαστική φροντίδα του δέρματος για την αποφυγή λοιμώξεων. Με τη σωστή καθοδήγηση και συνέπεια, ο ασθενής μπορεί να ελέγξει πλήρως το οίδημα και να βελτιώσει θεαματικά την ποιότητα ζωής του.
1. Κιρσοί Κάτω Άκρων (Φλεβική Ανεπάρκεια)
Οι κιρσοί είναι οι διογκωμένες, ελικοειδείς φλέβες που προεξέχουν στο δέρμα και οφείλονται σε βλάβη των βαλβίδων που βοηθούν το αίμα να επιστρέψει στην καρδιά. Ο ασθενής νιώθει συχνά βάρος, κάψιμο, κνησμό (φαγούρα) και πόνο που επιδεινώνεται με την ορθοστασία. Αν αφεθούν χωρίς θεραπεία, μπορεί να οδηγήσουν σε μόνιμες δερματικές αλλοιώσεις, θρομβώσεις ή ακόμα και επώδυνα έλκη (πληγές) που επουλώνονται δύσκολα. Η σύγχρονη προσέγγιση αντιμετωπίζει το πρόβλημα στη ρίζα του, προσφέροντας οριστική ανακούφιση.
Θεραπεία
Η «χρυσή επιλογή» (Gold Standard) σήμερα είναι η Ενδοφλεβική Θεραπεία με Laser (EVLA) ή Ραδιοσυχνότητες (RF). Πρόκειται για μια ανώδυνη επέμβαση χωρίς τομές και ράμματα, που γίνεται με τοπική αναισθησία. Μέσω μιας μικροσκοπικής ίνας, η προβληματική φλέβα «σφραγίζεται» εσωτερικά και ο ασθενής επιστρέφει στις δραστηριότητές του την ίδια κιόλας ημέρα. Σε πιο απλές περιπτώσεις, χρησιμοποιείται η Μικροφλεβεκτομή για την αφαίρεση των ορατών κλάδων.
2. Ευρυαγγείες (Τηλεαγγειεκτασίες)
Οι ευρυαγγείες είναι τα μικρά, κόκκινα ή μπλε «αγγειάκια» που μοιάζουν με ιστό αράχνης και εμφανίζονται συνήθως στα πόδια ή στο πρόσωπο. Αν και θεωρούνται κυρίως αισθητικό πρόβλημα, συχνά αποτελούν την πρώτη ένδειξη μιας βαθύτερης φλεβικής ανεπάρκειας. Πολλές φορές συνοδεύονται από τοπική ευαισθησία ή αίσθημα βάρους μετά από μια κουραστική ημέρα. Η διάγνωση με Triplex είναι απαραίτητη για να αποκλειστεί ότι δεν «τροφοδοτούνται» από κάποια μεγαλύτερη, χαλασμένη φλέβα.
Θεραπεία
Η πιο αποτελεσματική μέθοδος είναι η Σκληροθεραπεία. Με μια εξαιρετικά λεπτή βελόνα, εγχέουμε μια ειδική ουσία (σε υγρή μορφή ή αφρό) μέσα στο αγγείο, η οποία προκαλεί το κλείσιμό του και την τελική απορρόφησή του από τον οργανισμό. Για πολύ λεπτά αγγεία, μπορεί να χρησιμοποιηθεί συμπληρωματικά και το Δερματολογικό Laser. Απαιτούνται συνήθως λίγες συνεδρίες για ένα άριστο αισθητικό αποτέλεσμα.
3. Εν Τω Βάθει Φλεβική Θρόμβωση (ΕΤΒΦ) κάτω άκρων
Πρόκειται για τον σχηματισμό ενός θρόμβου (πήγματος αίματος) στις εσωτερικές, μεγάλες φλέβες των ποδιών. Είναι μια επικίνδυνη κατάσταση, καθώς ο θρόμβος μπορεί να αποσπαστεί, να ταξιδέψει προς τους πνεύμονες και να προκαλέσει πνευμονική εμβολή. Τα κύρια συμπτώματα είναι το απότομο πρήξιμο του ποδιού, ο έντονος πόνος (σαν κράμπα) και η ερυθρότητα. Απαιτείται άμεση εκτίμηση από αγγειοχειρουργό για την αποφυγή σοβαρών επιπλοκών.
Θεραπεία
Η βάση της αντιμετώπισης είναι η Αντιπηκτική Αγωγή (χάπια ή ενέσεις) που εμποδίζει την επέκταση του θρόμβου. Σε σοβαρές περιπτώσεις, μπορεί να γίνει Θρομβόλυση (διάλυση του θρόμβου με ειδικά φάρμακα) ή Θρομβεκτομή (μηχανική αφαίρεση) με ενδαγγειακές τεχνικές. Η χρήση κάλτσας διαβαθμισμένης συμπίεσης είναι απαραίτητη για την πρόληψη του Μεταθρομβωτικού Συνδρόμου (χρόνιο πρήξιμο και πόνος).
4. Σύνδρομο Πυελικής Συμφόρησης (Pelvic Congestion Syndrome)
Πρόκειται για την εμφάνιση κιρσών στην περιοχή της πυέλου (γύρω από τη μήτρα και τις ωοθήκες), που οφείλονται σε ανεπάρκεια των ωοθηκικών φλεβών. Το κύριο σύμπτωμα είναι ο χρόνος, βαρύς πόνος χαμηλά στην κοιλιά, ο οποίος επιδεινώνεται με την ορθοστασία, την περίοδο ή μετά την επαφή. Πολλές γυναίκες ταλαιπωρούνται για χρόνια αναζητώντας λύση σε γυναικολόγους, ενώ το πρόβλημα είναι καθαρά αγγειολογικό. Συχνά συνοδεύεται από ορατούς κιρσούς στα γεννητικά όργανα ή ψηλά στους μηρούς.
Θεραπεία
Η σύγχρονη και ελάχιστα επεμβατική λύση είναι ο Εμβολισμός των Πυελικών Φλεβών. Μέσω μιας μικρής οπής στη φλέβα του ποδιού ή του χεριού, κατευθύνουμε έναν καθετήρα στις πάσχουσες φλέβες και τις «σφραγίζουμε» με ειδικά μικροσκοπικά ελατήρια (coils) ή σκληρυντικό αφρό. Η επέμβαση γίνεται με τοπική αναισθησία, δεν απαιτεί νοσηλεία και προσφέρει θεαματική ανακούφιση από τον χρόνιο πόνο, αποκαθιστώντας την καθημερινότητα της ασθενούς.
5. Φλεβική Θρόμβωση Άνω Άκρων (Σύνδρομο Paget-Schroetter)
Αν και λιγότερο συχνή από τη θρόμβωση στα πόδια, η θρόμβωση στο χέρι είναι σοβαρή και συχνά σχετίζεται με το Σύνδρομο Θωρακικής Εξόδου. Εμφανίζεται συνήθως σε νέους, δραστήριους ανθρώπους ή αθλητές μετά από έντονη χειρωνακτική δραστηριότητα, καθώς η φλέβα συμπιέζεται ανάμεσα στην κλείδα και την πρώτη πλευρά. Το χέρι πρήζεται απότομα, αποκτά μια μπλε/μοβ απόχρωση και πονάει έντονα. Απαιτείται άμεση παρέμβαση για να αποφευχθούν μόνιμες βλάβες στη λειτουργικότητα του μέλους.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση ξεκινά με αντιπηκτική αγωγή, αλλά στις περισσότερες περιπτώσεις απαιτείται Θρομβόλυση (διάλυση του θρόμβου με φάρμακα μέσω καθετήρα) για να ανοίξει άμεσα η φλέβα. Αν η αιτία είναι η ανατομική συμπίεση (Σύνδρομο Θωρακικής Εξόδου), μπορεί να χρειαστεί μια εξειδικευμένη χειρουργική επέμβαση για την αφαίρεση της πρώτης πλευράς, ώστε να ελευθερωθεί ο χώρος και να μην ξανασυμβεί θρόμβωση στο μέλλον.
6. Μεταθρομβωτικό Σύνδρομο
Αποτελεί μια χρόνια και συχνά βασανιστική επιπλοκή που εμφανίζεται σε ένα σημαντικό ποσοστό ασθενών (έως και 50%) μετά από μια εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση. Οφείλεται στην καταστροφή των βαλβίδων της φλέβας από τον θρόμβο, με αποτέλεσμα το αίμα να «λιμνάζει» μόνιμα στο πόδι. Ο ασθενής υποφέρει από χρόνιο οίδημα (πρήξιμο), αίσθημα βάρους, πόνο, δερματικές αλλοιώσεις (όπως σκούρο χρώμα στον αστράγαλο) και, σε προχωρημένα στάδια, επώδυνα φλεβικά έλκη. Η έγκαιρη αναγνώριση και η σωστή διαχείριση είναι καθοριστικές για να μην οδηγηθεί το μέλος σε μόνιμη αναπηρία.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση εστιάζει στον έλεγχο της φλεβικής υπέρτασης. Βασικός πυλώνας είναι η συνεπής χρήση ελαστικών καλτσών διαβαθμισμένης συμπίεσης και η λήψη φλεβοτονικών φαρμάκων. Σε πιο σύνθετες περιπτώσεις, όπου υπάρχει μόνιμη στένωση ή απόφραξη της φλέβας στην πύελο (λαγόνιος φλέβα), η σύγχρονη αγγειοχειρουργική προσφέρει την επιλογή της ενδοφλεβικής αγγειοπλαστικής με Stent. Μέσω μιας ελάχιστα επεμβατικής διαδικασίας, ανοίγουμε τη φλέβα εσωτερικά, αποκαθιστώντας τη ροή του αίματος και προσφέροντας θεαματική βελτίωση στα συμπτώματα και την ποιότητα ζωής του ασθενούς.
7. Επιπολής Φλεβίτιδα (Θρομβοφλεβίτιδα)
Είναι η φλεγμονή και ο σχηματισμός θρόμβου στις επιφανειακές φλέβες (συνήθως σε προϋπάρχοντες κιρσούς). Το πόδι παρουσιάζει μια κόκκινη, σκληρή και πολύ επώδυνη «χορδή» στην αφή. Αν και θεωρείται λιγότερο επικίνδυνη από την εν τω βάθει θρόμβωση, αν ο θρόμβος πλησιάσει στις εκβολές του εν τω βάθει συστήματος (σαφηνομηριαία συμβολή), υπάρχει κίνδυνος πνευμονικής εμβολής.
Θεραπεία
Περιλαμβάνει αντιφλεγμονώδη, τοπικές αλοιφές και συχνά αντιπηκτική αγωγή σε προληπτική δόση. Σε περιπτώσεις που ο θρόμβος απειλεί το εν τω βάθει σύστημα, μπορεί να απαιτηθεί άμεση χειρουργική αποσύνδεση της φλέβας.
8. Φλεβικά Έλκη (Πληγές των ποδιών)
Είναι το τελικό στάδιο της χρόνιας φλεβικής ανεπάρκειας. Πρόκειται για ανοιχτές πληγές, συνήθως γύρω από τον αστράγαλο, που δεν κλείνουν εύκολα. Προκαλούν μεγάλο πόνο και κίνδυνο λοιμώξεων. Ο ασθενής πρέπει να καταλάβει ότι η πληγή δεν θα κλείσει αν δεν διορθωθεί η φλεβική υπέρταση που την προκάλεσε.
Θεραπεία
Συνδυασμός εξειδικευμένων επιθεμάτων, πιεστικής περίδεσης (πολύ σημαντικό) και οριστικής αντιμετώπισης της υποκείμενης φλεβικής ανεπάρκειας (π.χ. με Laser), ώστε να σταματήσει η λίμναση του αίματος και να επιτραπεί η επούλωση.
9. Σύνδρομο May-Thurner (Λαγόνιος Συμπίεση)
Μια ανατομική παραλλαγή όπου η δεξιά λαγόνιος αρτηρία πιέζει την αριστερή λαγόνιο φλέβα πάνω στη σπονδυλική στήλη. Αυτό προκαλεί συχνά θρομβώσεις μόνο στο αριστερό πόδι ή μόνιμο πρήξιμο. Είναι η «κρυφή» αιτία πίσω από πολλές περιπτώσεις φλεβικής ανεπάρκειας σε νέους ανθρώπους.
Θεραπεία
Η διάγνωση γίνεται με Triplex και αξονική φλεβογραφία. Η θεραπεία εκλογής είναι η ενδοφλεβική τοποθέτηση Stent στη λαγόνιο φλέβα για να κρατηθεί ο αυλός ανοιχτός και να αποκατασταθεί η ροή.
Η Περιφερική Αρτηριοπάθεια (ΠΑΝ) αποτελεί μια από τις πιο σοβαρές προκλήσεις για έναν αγγειοχειρουργό, καθώς συνδέεται άμεσα με την ποιότητα βάδισης αλλά και τη διατήρηση των άκρων. Σύμφωνα με τις διεθνείς οδηγίες (ESVS / SVS), η κατηγοριοποίηση γίνεται με βάση την κλινική εικόνα και τη σοβαρότητα της ισχαιμίας.
1. Ασυμπτωματική Περιφερική Αρτηριοπάθεια
Πολλοί ασθενείς έχουν στενώσεις στις αρτηρίες των ποδιών χωρίς να νιώθουν πόνο, καθώς ο οργανισμός αναπτύσσει «παράπλευρη κυκλοφορία» ή η δραστηριότητά τους είναι περιορισμένη. Η διάγνωση γίνεται συνήθως τυχαία κατά την κλινική εξέταση (απουσία σφυγμών) ή με τη μέτρηση του Κνημοβραχιόνιου Δείκτη (ABI). Παρά την έλλειψη συμπτωμάτων, οι ασθενείς αυτοί διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο για καρδιαγγειακά επεισόδια (έμφραγμα, εγκεφαλικό) και χρήζουν άμεσης ρύθμισης των παραγόντων κινδύνου.
Θεραπεία
Εστιάζουμε στη συντηρητική αγωγή. Περιλαμβάνει τη διακοπή του καπνίσματος, τη ρύθμιση της χοληστερόλης (στατίνες) και του διαβήτη, καθώς και τη χορήγηση αντιαιμοπεταλιακών φαρμάκων. Η συστηματική βάδιση είναι ο καλύτερος «σύμμαχος» για την ενίσχυση της κυκλοφορίας.
2. Διαλείπουσα Χωλότητα (Intermittent Claudication)
Είναι το πιο χαρακτηριστικό σύμπτωμα: ο ασθενής νιώθει έναν σφιχτό πόνο ή κράμπα στη γάμπα, τον μηρό ή τον γλουτό μετά από συγκεκριμένη απόσταση βαδίσματος, ο οποίος υποχωρεί αμέσως με την ανάπαυση. Οφείλεται στην αδυναμία των στενωμένων αρτηριών να προσφέρουν το επιπλέον οξυγόνο που χρειάζονται οι μύες κατά την άσκηση. Η απόσταση που μπορεί να διανύσει ο ασθενής πριν σταματήσει είναι ο «δείκτης» της βαρύτητας της νόσου.
Θεραπεία
Πρώτη γραμμή είναι το πρόγραμμα καθοδηγούμενης βάδισης και η φαρμακευτική υποστήριξη. Αν ο πόνος περιορίζει σημαντικά την καθημερινότητα ή την εργασία, προχωράμε σε ενδαγγειακή αποκατάσταση (αγγειοπλαστική με μπαλόνι ή stent) ή σε χειρουργική παράκαμψη (Bypass), ανάλογα με την ανατομία των βλαβών.
3. Χρόνια Απειλητική Ισχαιμία Άκρου (CLTI)
Αποτελεί το πιο προχωρημένο στάδιο, όπου η ροή του αίματος δεν επαρκεί ούτε για τις βασικές ανάγκες του ποδιού σε κατάσταση ηρεμίας. Ο ασθενής νιώθει πόνο ηρεμίας (κυρίως το βράδυ στον ύπνο) ή παρουσιάζει πληγές (έλκη) και γάγγραινα που δεν επουλώνται. Εδώ ο κίνδυνος ακρωτηριασμού είναι άμεσος και η επέμβαση αποτελεί μονόδρομο για τη σωτηρία του μέλους.
Θεραπεία
Απαιτείται άμεση επαναγγείωση. Αυτό επιτυγχάνεται είτε με ενδαγγειακές τεχνικές (πιο ανώδυνες, μέσω μιας οπής στη βουβωνική χώρα), είτε με ανοιχτό χειρουργείο (Bypass) χρησιμοποιώντας φλεβικό μόσχευμα του ίδιου του ασθενούς ή συνθετικό. Η επιλογή εξαρτάται από τη σοβαρότητα και την έκταση των αποφράξεων.
4. Οξεία Ισχαιμία Άκρου (Εμβολική & Θρομβωτική)
Πρόκειται για την απότομη διακοπή της αιμάτωσης του μέλους, η οποία αποτελεί επείγουσα χειρουργική κατάσταση. Μπορεί να οφείλεται σε εμβολή (θρόμβος που ταξίδεψε από την καρδιά) ή σε οξεία θρόμβωση επί εδάφους χρόνιας αθηρωματικής νόσου (Acute-on-Chronic). Στη δεύτερη περίπτωση, μια προϋπάρχουσα στένωση «κλείνει» τελείως, προκαλώντας ραγδαία επιδείνωση σε ένα ήδη επιβαρυμένο αγγειακό δίκτυο. Το πόδι γίνεται ξαφνικά ψυχρό, λευκό, επώδυνο και εμφανίζει απώλεια αισθητικότητας ή κίνησης. Η ταχύτητα στην αντιμετώπιση (εντός λίγων ωρών) είναι ο μοναδικός παράγοντας που προλαμβάνει τον ακρωτηριασμό.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση εξατομικεύεται ανάλογα με την αιτία. Περιλαμβάνει την εμβολεκτομή (μηχανική αφαίρεση του θρόμβου), την ενδοαρτηριακή θρομβόλυση (χημική διάλυση του θρόμβου μέσω καθετήρα) ή την άμεση διενέργεια bypass, εάν το υπόστρωμα είναι μια χρόνια αποφραγμένη αρτηρία που χρειάζεται νέα οδό ροής.
5. Περιφερικά Ανευρύσματα (Ιγνυακή & Μηριαία Αρτηρία)
Τα περιφερικά ανευρύσματα είναι εντοπισμένες διατάσεις των αρτηριών στα πόδια, με συχνότερο το ανεύρυσμα της ιγνυακής αρτηρίας (πίσω από το γόνατο). Σε αντίθεση με τα ανευρύσματα της αορτής που συνήθως ρήγνυνται, τα περιφερικά ανευρύσματα έχουν την τάση να θρομβώνονται ή να στέλνουν μικρά κομμάτια θρόμβου (εμβολές) προς τα δάκτυλα (Blue Toe Syndrome). Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε αιφνίδια οξεία ισχαιμία και απώλεια του ποδιού, συχνά χωρίς καμία προειδοποίηση.
Θεραπεία
Η χειρουργική αποκατάσταση συστήνεται όταν το ανεύρυσμα ξεπεράσει ένα ορισμένο μέγεθος ή αν παρουσιάσει θρόμβο στο εσωτερικό του. Η αντιμετώπιση γίνεται είτε με ανοιχτό χειρουργείο (αποκλεισμός του ανευρύσματος και παράκαμψη με μόσχευμα), είτε με ενδαγγειακή τοποθέτηση καλυμμένου stent (stent-graft), προσφέροντας οριστική προστασία από τον κίνδυνο θρόμβωσης.
6. Διαβητικό Πόδι
Το Διαβητικό Πόδι αποτελεί μια από τις πιο σοβαρές και σύνθετες επιπλοκές του σακχαρώδη διαβήτη, καθώς συνδυάζει τη βλάβη των νεύρων (νευροπάθεια) με την κακή αιμάτωση (περιφερική αρτηριοπάθεια). Ο ασθενής συχνά χάνει την αίσθηση του πόνου, με αποτέλεσμα ένας μικροτραυματισμός ή μια απλή πίεση από το παπούτσι να εξελίσσεται σε βαθύ έλκος (πληγή) χωρίς να το αντιληφθεί. Αν η κατάσταση αυτή επιπλακεί με λοίμωξη, ο κίνδυνος γάγγραινας και ακρωτηριασμού είναι εξαιρετικά υψηλός. Η ολιστική προσέγγιση από αγγειοχειρουργό είναι καθοριστική, καθώς η σωτηρία του μέλους εξαρτάται από την ταυτόχρονη αντιμετώπιση της φλεγμονής και την αποκατάσταση της κυκλοφορίας.
Θεραπεία
Η στρατηγική μας εστιάζει στην «επιθετική» διάσωση του μέλους (Limb Salvage). Περιλαμβάνει τον σχολαστικό χειρουργικό καθαρισμό (debridement) της πληγής, την εξειδικευμένη αντιβιοτική αγωγή και, το κυριότερο, την επαναγγείωση. Χρησιμοποιούμε σύγχρονες ενδαγγειακές τεχνικές (αγγειοπλαστική με μπαλόνι κάτω από το γόνατο) ή μικροχειρουργικά bypass, ώστε να φέρουμε αίμα μέχρι τα δάκτυλα και να επιτρέψουμε την επούλωση. Η πρόληψη με καθημερινό έλεγχο των ποδιών και η χρήση ειδικών υποδημάτων παραμένουν η καλύτερη θεραπεία.
7. Ακρωτηριασμός Άκρου
7α. Μείζων Ακρωτηριασμός: Η Έσχατη Θεραπευτική Επιλογή για τη Ζωή
Σε ορισμένες προχωρημένες περιπτώσεις, όπου η ισχαιμία ή η λοίμωξη (γάγγραινα) απειλούν άμεσα τη ζωή του ασθενούς και κάθε προσπάθεια επαναγγείωσης έχει εξαντληθεί, ο μείζων ακρωτηριασμός (πάνω ή κάτω από το γόνατο) καθίσταται η αναγκαία θεραπευτική παρέμβαση. Παρόλο που ο στόχος μας είναι πάντα η διάσωση του μέλους (Limb Salvage), η απόφαση για ακρωτηριασμό λαμβάνεται με γνώμονα την ανάσχεση της σήψης και την επιβίωση του ασθενή. Η επέμβαση αυτή δεν αποτελεί «αποτυχία», αλλά μια στρατηγική επιλογή για την απαλλαγή από τον αφόρητο πόνο και τη διασφάλιση μιας νέας, λειτουργικής καθημερινότητας.
7β. Ο Ακρωτηριασμός ως Στρατηγική Επιλογή Επιβίωσης
Σε περιπτώσεις ασθενών προχωρημένης ηλικίας ή με σοβαρές συνοσηρότητες (καρδιακή ανεπάρκεια, νεφρική δυσλειτουργία), μια πολύωρη και πολύπλοκη επέμβαση επαναγγείωσης μπορεί να αποβεί εξαιρετικά επικίνδυνη, έως και μοιραία. Σε αυτές τις συνθήκες, ο ακρωτηριασμός, όσο αποτρεπτικός και αν ακούγεται αρχικά, αποτελεί μια ρεαλιστική και αποτελεσματική λύση. Στόχος μας είναι να απαλλάξουμε τον ταλαιπωρημένο ασθενή από τη χρόνια σήψη και τον αφόρητο ισχαιμικό πόνο, προσφέροντάς του μια άμεση βελτίωση της γενικής του κατάστασης και μια ουσιαστική παράταση ζωής.
Θεραπεία
Η απόφαση λαμβάνεται πάντα με γνώμονα το μέγιστο όφελος για τον ασθενή και την ασφάλειά του. Η επέμβαση διενεργείται με τρόπο που να επιτρέπει την ταχύτερη δυνατή ανάρρωση και την επιστροφή στο οικογενειακό περιβάλλον, χωρίς τις επιπλοκές μιας μακράς και αβέβαιης προσπάθειας διάσωσης ενός μέλους που δεν είναι πλέον βιώσιμο ή λειτουργικό.
7γ. Θεραπεία & Αποκατάσταση: Με γνώμονα την Πραγματικότητα
Η φροντίδα μας δεν σταματά στο χειρουργείο. Εστιάζουμε στην άρτια διαμόρφωση του κολοβώματος για την ταχύτερη δυνατή επούλωση και τη μείωση του πόνου. Σε περιπτώσεις όπου η γενική κατάσταση του ασθενούς το επιτρέπει, συνεργαζόμαστε με φυσίατρους και εξειδικευμένους τεχνικούς για τη χρήση τεχνητού μέλους, στοχεύοντας στην επιστροφή στην κίνηση. Ωστόσο, αναγνωρίζουμε με ειλικρίνεια ότι σε ασθενείς με σοβαρές συνοσηρότητες, ο στόχος μπορεί να είναι η απλή απαλλαγή από τον πόνο και η βελτίωση της ποιότητας ζωής στο σπίτι. Η ενημέρωσή μας είναι πάντα ρεαλιστική, αντανακλώντας την πραγματική πρόγνωση για κάθε άνθρωπο ξεχωριστά.
8. Σύνδρομο Παγίδευσης Ιγνυακής Αρτηρίας (Popliteal Entrapment)
Πρόκειται για μια ανατομική παραλλαγή όπου η ιγνυακή αρτηρία (πίσω από το γόνατο) πιέζεται από τις γύρω μυϊκές ίνες ή τένοντες κατά την κίνηση. Εμφανίζεται συνήθως σε νέους αθλητές που νιώθουν πόνο ή μούδιασμα στη γάμπα κατά την άσκηση, παρόλο που δεν έχουν παράγοντες κινδύνου για αθηροσκλήρωση. Αν δεν διαγνωστεί έγκαιρα, η συνεχής τριβή μπορεί να καταστρέψει την αρτηρία, προκαλώντας θρόμβωση ή ανεύρυσμα.
Θεραπεία
Η οριστική λύση είναι χειρουργική. Περιλαμβάνει την απελευθέρωση της αρτηρίας μέσω διατομής της μυϊκής γαστέρας που την πιέζει (μυοτομία). Εάν η αρτηρία έχει υποστεί μόνιμη βλάβη, προχωράμε ταυτόχρονα σε πλαστική αποκατάσταση ή bypass με φλέβα, εξασφαλίζοντας την πλήρη επιστροφή του ασθενούς στις αθλητικές του δραστηριότητες.
9. Κυστική Νόσος του Εξωτερικού Χιτώνα (Adventitial Cystic Disease)
Είναι μια σπάνια πάθηση όπου σχηματίζονται κύστεις γεμάτες με ζελατινώδες υγρό (παρόμοιες με τα γάνγλια των καρπών) μέσα στο τοίχωμα της αρτηρίας, συνήθως της ιγνυακής. Οι κύστεις αυτές διογκώνονται και στενεύουν τον αυλό της αρτηρίας "από έξω προς τα μέσα", προκαλώντας ξαφνική διαλείπουσα χωλότητα σε άτομα χωρίς αθηρωμάτωση. Η διάγνωση απαιτεί εξειδικευμένο Triplex ή Μαγνητική Αγγειογραφία.
Θεραπεία
Η αγγειοπλαστική με μπαλόνι συνήθως αποτυγχάνει εδώ λόγω της εξωτερικής πίεσης. Η ενδεδειγμένη θεραπεία είναι η χειρουργική παροχέτευση των κύστεων ή η εκτομή του πάσχοντος τμήματος της αρτηρίας και η αντικατάστασή του με μόσχευμα, προσφέροντας μόνιμη ίαση.
10. Ινομυϊκή Δυσπλασία (FMD) Περιφερικών Αρτηριών
Αν και συχνότερη στις νεφρικές και τις καρωτίδες, η ινομυϊκή δυσπλασία μπορεί να προσβάλει και τις αρτηρίες των άκρων (λαγόνιες ή ιγνυακές). Προκαλεί χαρακτηριστικές στενώσεις που μοιάζουν με "σειρά από χάντρες" και μπορεί να οδηγήσει σε πόνο στο περπάτημα ή ακόμη και σε διαχωρισμό του αγγείου. Αφορά κυρίως γυναίκες μέσης ηλικίας και συχνά διαφεύγει της διάγνωσης αν ο ιατρός εστιάζει μόνο στην κλασική αθηροσκλήρωση.
Θεραπεία
Στις περισσότερες περιπτώσεις αρκεί η απλή αγγειοπλαστική με μπαλόνι (χωρίς τοποθέτηση stent), η οποία αποκαθιστά τη διάμετρο του αγγείου με εξαιρετικά μακροχρόνια αποτελέσματα, αποφεύγοντας τη χρήση ξένων σωμάτων σε ένα κατά τα άλλα υγιές αγγειακό τοίχωμα.
11. Αρτηριακές Παθήσεις Άνω Άκρων
Περιλαμβάνουν την οξεία και χρόνια ισχαιμία, τα ανευρύσματα, το σύνδρομο θωρακικής εξόδου, τα αγγειοσυσπαστικά σύνδρομα (Raynaud), το αγγειακό τραύμα και τις αρτηριίτιδες. Αν και λιγοτερο συχνες παθησεις, συγκριτικά με τα κάτω ακρα, δεν παύουν να αποτελούν απειλητικές παθησεις για το ακρο και την ζωη και χρήζουν ολοκληρωμένη αγγειολογική εκτίμηση και σχεδιασμό κατάλληλου θεραπευτικόυ πλάνου
Θεραπεία
Όπως και στα κάτω άκρα, η αντιμετώπιση βασίζεται σε φαρμακευτική αγωγή, σε σύγχρονες ελάχιστα επεμβατικές ενδαγγειακές τεχνικές (αγγειοπλαστική, stent) ή σε εξειδικευμένες χειρουργικές επεμβάσεις αποκατάστασης. Κάθε περίπτωση είναι μοναδική και απαιτεί λεπτομερή κλινική εξέταση και έγκυρη διάγνωση.
Οι αγγειίτιδες αποτελούν ένα ιδιαίτερο κεφάλαιο στην αγγειοχειρουργική, καθώς το πρόβλημα δεν είναι η αθηρωματική πλάκα (το «πουρί»), αλλά η φλεγμονή του ίδιου του τοιχώματος των αγγείων. Συχνά είναι αυτοάνοσης αιτιολογίας και προσβάλλουν νεότερους ανθρώπους, προκαλώντας στενώσεις, αποφράξεις ή και ανευρύσματα. Η διάγνωση και η θεραπεία τους απαιτούν στενή συνεργασία με ρευματολόγο, καθώς η χειρουργική παρέμβαση πρέπει να γίνεται μόνο στον σωστό χρόνο.
1. Νόσος του Buerger (Θρομβοαγγειίτιδα)
Πρόκειται για μια φλεγμονώδη νόσο που προσβάλλει τις μικρού και μεσαίου μεγέθους αρτηρίες και φλέβες, κυρίως στα χέρια και τα πόδια. Εμφανίζεται σχεδόν αποκλειστικά σε νεαρούς καπνιστές (άνδρες και γυναίκες). Προκαλεί έντονο πόνο ηρεμίας, ψυχρότητα και πληγές στα δάκτυλα (γάγγραινα) που δεν επουλώνονται. Η νόσος είναι "επιθετική" και συχνά οδηγεί σε ακρωτηριασμούς δακτύλων αν δεν διακοπεί άμεσα το κάπνισμα.
Θεραπεία
Η απόλυτη και μη διαπραγματεύσιμη θεραπεία είναι η πλήρης διακοπή του καπνίσματος (και του παθητικού). Φαρμακευτικά χρησιμοποιούμε αγγειοδιασταλτικά (προσταγλανδίνες) για να βοηθήσουμε τη μικροκυκλοφορία. Η χειρουργική επαναγγείωση (bypass) είναι συχνά αδύνατη γιατί οι αρτηρίες "κλείνουν" πολύ χαμηλά προς τα δάκτυλα, οπότε η έμφαση δίνεται στη συντηρητική διαχείριση και την πρόληψη των πληγών.
2. Νόσος Takayasu (Αρτηρίτιδα των Νέων Γυναικών)
Είναι μια χρόνια φλεγμονώδης νόσος που προσβάλλει την αορτή και τους μεγάλους κλάδους της (καρωτίδες, υποκλείδιες, νεφρικές). Εμφανίζεται κυρίως σε γυναίκες κάτω των 40 ετών. Προκαλεί πάχυνση του τοιχώματος των αγγείων, οδηγώντας σε στενώσεις που στερούν το αίμα από τα χέρια ή τον εγκέφαλο. Οι ασθενείς μπορεί να παρουσιάζουν απουσία σφυγμών στα χέρια ή σοβαρή υπέρταση.
Θεραπεία
Η βάση της θεραπείας είναι η καταστολή της φλεγμονής με κορτιζόνη ή ανοσοκατασταλτικά. Αν οι στενώσεις προκαλούν σοβαρά συμπτώματα (ισχαιμία), παρεμβαίνουμε με αγγειοπλαστική (μπαλόνι/stent) ή χειρουργικές παρακάμψεις (bypass), αλλά μόνο αφού η νόσος βρεθεί σε ύφεση (φάση "ηρεμίας"), ώστε να διασφαλιστεί η μακροζωία της επέμβασης.
3. Γιγαντοκυτταρική Αρτηρίτιδα (Κροταφική Αρτηρίτιδα)
Προσβάλλει συνήθως άτομα άνω των 50 ετών και επηρεάζει κυρίως τους κλάδους της καρωτίδας (κροταφική αρτηρία) αλλά και την αορτή. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν πονοκέφαλο, πόνο στη μάσηση και, το πιο επικίνδυνο, ξαφνική απώλεια όρασης. Ως αγγειοχειρουργοί, συχνά καλούμαστε να κάνουμε βιοψία κροταφικής αρτηρίας για την επιβεβαίωση της νόσου.
Θεραπεία
Η άμεση έναρξη υψηλών δόσεων κορτικοστεροειδών είναι κρίσιμη για την προστασία της όρασης. Αν η νόσος προκαλέσει ανευρύσματα στην αορτή ή στενώσεις στις υποκλείδιες αρτηρίες, η παρακολούθηση και η ενδεχόμενη χειρουργική αποκατάσταση γίνονται με τον ίδιο τρόπο που αντιμετωπίζουμε τις κλασικές αγγειοπάθειες, πάντα σε συνεννόηση με τον θεράποντα ρευματολόγο.
Η Αγγειακή Προσπέλαση αποτελεί τη «γραμμή ζωής» για τους ασθενείς με τελικό στάδιο νεφρικής ανεπάρκειας που υποβάλλονται σε αιμοκάθαρση. Ο στόχος του αγγειοχειρουργού είναι η δημιουργία μιας σταθερής και ασφαλούς «εισόδου» στο κυκλοφορικό σύστημα, η οποία να επιτρέπει την παροχή μεγάλης ποσότητας αίματος προς το μηχάνημα του τεχνητού νεφρού. Η σωστή επιλογή του σημείου και της μεθόδου (fistula ή μόσχευμα) γίνεται κατόπιν λεπτομερούς χαρτογράφησης των αγγείων με Triplex, ώστε να διασφαλιστεί η μακροζωία της πρόσβασης και η αποφυγή μελλοντικών επιπλοκών.
Θεραπεία & Τεχνικές
Η πρώτη επιλογή είναι η Αρτηριοφλεβική Επικοινωνία (Fistula), όπου συνδέουμε μια αρτηρία με μια αυτόλογη φλέβα του ασθενούς, συνήθως στον καρπό ή στον αγκώνα. Εάν οι φλέβες δεν είναι κατάλληλες, χρησιμοποιούμε Συνθετικό Μόσχευμα, ενώ σε ιδιαίτερες καταστάσεις τοποθετείται Μόνιμος Κεντρικός Φλεβικός Καθετήρας. Η φροντίδα μας επεκτείνεται και στη «διάσωση» παλαιών προσπελάσεων μέσω ενδαγγειακής αγγειοπλαστικής, ώστε να παραταθεί η λειτουργία τους και να αποφευχθούν περιττά νέα χειρουργεία.
1. Αρτηριοφλεβική Επικοινωνία (AV Fistula)
Θεωρείται η ιδανική λύση («Gold Standard») για την αιμοκάθαρση. Πρόκειται για μια μικροχειρουργική σύνδεση (αναστόμωση) ανάμεσα σε μια αρτηρία και μια δική σας φλέβα. Μετά από ένα διάστημα «ωρίμανσης» μερικών εβδομάδων, η φλέβα δυναμώνει και διογκώνεται, επιτρέποντας την εύκολη και ανώδυνη παρακέντηση. Οι Fistulas έχουν το μικρότερο ποσοστό λοιμώξεων και τη μεγαλύτερη διάρκεια ζωής, προσφέροντας στον νεφροπαθή ασθενή τη μέγιστη δυνατή ασφάλεια και ποιότητα στη θεραπεία του.
Θεραπεία
Η επέμβαση γίνεται συνήθως με τοπική αναισθησία και ο ασθενής επιστρέφει σπίτι του την ίδια ημέρα. Κατά τη διάρκεια της ωρίμανσης, παρακολουθούμε την πορεία της φίστουλας κλινικά και με υπέρηχο. Σε περίπτωση που η φλέβα «κουραστεί» με τα χρόνια, μπορούμε να παρέμβουμε με ελάχιστα επεμβατικές μεθόδους για να την κρατήσουμε ανοιχτή, αποφεύγοντας τη δημιουργία νέας προσπέλασης σε άλλο σημείο.
2. Αγγειακά Μοσχεύματα (Grafts)
Σε περιπτώσεις όπου οι φλέβες του ασθενούς είναι πολύ λεπτές, κατεστραμμένες από παλαιότερες λήψεις αίματος ή θρομβωμένες, η λύση δίνεται με την τοποθέτηση ενός συνθετικού μοσχεύματος. Το μόσχευμα είναι ένας ειδικός σωλήνας που τοποθετείται κάτω από το δέρμα και συνδέει την αρτηρία με μια κεντρική φλέβα. Το κύριο πλεονέκτημά του είναι ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί για αιμοκάθαρση πολύ σύντομα (συνήθως σε 2 εβδομάδες), προσφέροντας μια αξιόπιστη εναλλακτική όταν η αυτόλογη λύση δεν είναι εφικτή.
Θεραπεία
Η τοποθέτηση γίνεται χειρουργικά και απαιτεί προσεκτική παρακολούθηση για την αποφυγή θρομβώσεων ή λοιμώξεων. Σήμερα υπάρχουν εξελιγμένα μοσχεύματα «άμεσης παρακέντησης» που μπορούν να χρησιμοποιηθούν ακόμη και 24 ώρες μετά το χειρουργείο. Αν το μόσχευμα παρουσιάσει στένωση, η αντιμετώπιση γίνεται συχνά στο ιατρείο ή στη μονάδα επεμβατικής ακτινολογίας με αγγειοπλαστική (μπαλόνι), αποκαθιστώντας άμεσα τη ροή του αίματος χωρίς νέες τομές.
Η καρωτιδική νόσος αποτελεί έναν από τους κρισιμότερους τομείς της αγγειοχειρουργικής, καθώς η έγκαιρη παρέμβαση προλαμβάνει το Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο. Η προσέγγισή μας εστιάζει στην πλήρη χαρτογράφηση των αγγείων που τροφοδοτούν τον εγκέφαλο, αντιμετωπίζοντας τόσο τις συχνές όσο και τις σπάνιες παθήσεις με εξατομικευμένα θεραπευτικά πρωτόκολλα.
1. Αθηρωμάτωση & Στένωση Καρωτίδας
Είναι η πιο συχνή πάθηση, όπου «πουρί» (αθηρωματική πλάκα) συσσωρεύεται στο εσωτερικό των καρωτίδων, στενεύοντας τον αυλό τους. Ο κίνδυνος έγκειται στην απόσπαση μικρών τμημάτων της πλάκας (εμβολή), τα οποία ταξιδεύουν στον εγκέφαλο προκαλώντας εγκεφαλικό. Συχνά είναι ασυμπτωματική και ανακαλύπτεται τυχαία σε ένα Triplex, ενώ άλλες φορές εκδηλώνεται με παροδική απώλεια όρασης ή αδυναμία στα άκρα.
Θεραπεία
Η «χρυσή επιλογή» παραμένει η Ενδαρτηρεκτομή Καρωτίδας, όπου καθαρίζουμε χειρουργικά την αρτηρία. Σε επιλεγμένους ασθενείς με δύσκολη ανατομία, εφαρμόζεται η ενδαγγειακή αποκατάσταση (Stent) με χρήση ειδικών φίλτρων προστασίας του εγκεφάλου, προσφέροντας μια εξίσου αξιόπιστη και λιγότερο επεμβατική λύση.
2. Ανεύρυσμα Καρωτίδας
Πρόκειται για μια σπάνια αλλά επικίνδυνη διάταση του τοιχώματος της αρτηρίας στον τράχηλο. Σε αντίθεση με άλλα ανευρύσματα, ο κύριος κίνδυνος εδώ δεν είναι η ρήξη, αλλά ο σχηματισμός θρόμβων στο εσωτερικό της διάτασης, οι οποίοι μπορούν να προκαλέσουν εγκεφαλικό επεισόδιο. Μπορεί να γίνει αντιληπτό ως μια σφύζουσα μάζα στον λαιμό.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση εξαρτάται από το μέγεθος και τη θέση του ανευρύσματος. Περιλαμβάνει είτε χειρουργική εκτομή και αποκατάσταση της συνέχειας της αρτηρίας (με μόσχευμα ή απευθείας συρραφή), είτε την τοποθέτηση καλυμμένου Stent (stent-graft) εσωτερικά, ώστε να απομονωθεί το ανεύρυσμα από την κυκλοφορία.
3. Σύνδρομο Υποκλοπής Υποκλειδίου (Subclavian Steal Syndrome)
Συμβαίνει όταν υπάρχει στένωση στην αρχή της υποκλειδίου αρτηρίας (που δίνει αίμα στο χέρι). Τότε, το χέρι «κλέβει» αίμα από τον εγκέφαλο μέσω της σπονδυλικής αρτηρίας, προκαλώντας συμπτώματα όπως ζάλη, ίλιγγο ή αστάθεια, ειδικά όταν ο ασθενής κινεί έντονα το χέρι του. Είναι μια κλασική περίπτωση όπου η κυκλοφορία του αίματος αντιστρέφεται προς όφελος του άκρου και εις βάρος του εγκεφάλου.
Θεραπεία
Η σύγχρονη αντιμετώπιση είναι κυρίως ενδαγγειακή με αγγειοπλαστική και τοποθέτηση Stent στην υποκλείδιο αρτηρία, αποκαθιστώντας άμεσα τη φυσιολογική ροή. Σε πιο σύνθετες περιπτώσεις, διενεργείται χειρουργική παράκαμψη (Bypass υποκλειδίου-καρωτίδας) με εξαιρετικά μακροχρόνια αποτελέσματα.
4. Όγκοι Καρωτιδικού Σωματίου (Glomus Tumors)
Είναι σπάνιοι, συνήθως καλοήθεις όγκοι που αναπτύσσονται στο σημείο που η καρωτίδα διχάζεται (καρωτιδικό σωμάτιο). Αν και αναπτύσσονται αργά, είναι εξαιρετικά πλούσιοι σε αγγείωση και μπορούν να πιέσουν γειτονικά νεύρα ή τις ίδιες τις καρωτίδες. Ο ασθενής συνήθως ψηλαφεί μια ανώδυνη, αργά αναπτυσσόμενη μάζα στον τράχηλο.
Θεραπεία
Η οριστική λύση είναι η χειρουργική εξαίρεση του όγκου. Λόγω της γειτνίασης με κρίσιμα νεύρα και αγγεία, απαιτείται λεπτός χειρουργικός χειρισμός. Σε μεγάλους όγκους, μπορεί να προηγηθεί εμβολισμός (κλείσιμο των αγγείων που τροφοδοτούν τον όγκο) λίγες ημέρες πριν το χειρουργείο, ώστε να μειωθεί η αιμορραγία κατά την επέμβαση.
5. Διαχωρισμός Καρωτίδας (Carotid Dissection)
Πρόκειται για ένα σχίσιμο στο εσωτερικό τοίχωμα της αρτηρίας, το οποίο μπορεί να συμβεί μετά από τραυματισμό (π.χ. τροχαίο) ή ακόμα και αυτόματα. Το αίμα εισχωρεί ανάμεσα στις στοιβάδες του τοιχώματος, δημιουργώντας ένα «ψευδές» κανάλι που μπορεί να αποφράξει την αρτηρία. Είναι συχνή αιτία εγκεφαλικού σε νεαρούς ασθενείς.
Θεραπεία
Η πρώτη γραμμή αντιμετώπισης είναι η φαρμακευτική αγωγή (αντιπηκτικά ή αντιαιμοπεταλιακά) για την πρόληψη θρομβώσεων. Εάν τα συμπτώματα επιμένουν ή η αρτηρία κινδυνεύει να κλείσει τελείως, παρεμβαίνουμε ενδαγγειακά με τοποθέτηση Stent για να σταθεροποιήσουμε το τοίχωμα και να ανοίξουμε τον αυλό.
6. Ελίκωση Καρωτίδας (Kinking & Coiling)
Πρόκειται για ανατομικές παραλλαγές όπου η καρωτίδα δεν ακολουθεί ευθεία πορεία, αλλά παρουσιάζει έντονες γωνιώσεις (σαν «τσακισμένο λάστιχο») ή κύκλους. Αν και συχνά είναι τυχαίο εύρημα, σε ορισμένες περιπτώσεις η γωνίωση γίνεται τόσο έντονη (ειδικά με την κίνηση του αυχένα), που διακόπτει τη ροή του αίματος προκαλώντας ζάλη ή παροδικά εγκεφαλικά επεισόδια.
Θεραπεία
Η παρέμβαση συστήνεται μόνο αν η ελίκωση προκαλεί αποδεδειγμένα συμπτώματα ισχαιμίας. Η χειρουργική αντιμετώπιση περιλαμβάνει την εκτομή του περιττού τμήματος της αρτηρίας και την επανασύνδεσή της (βράχυνση), ώστε η πορεία της να γίνει πάλι ευθεία και η ροή ανεμπόδιστη.
7. Ινο μυϊκή Δυσπλασία (FMD)
Είναι μια μη φλεγμονώδης, μη αθηρωματική πάθηση του τοιχώματος της αρτηρίας που εμφανίζεται συχνότερα σε γυναίκες μέσης ηλικίας. Το αγγείο αποκτά μια χαρακτηριστική εμφάνιση «κομπολογιού» (string of beads) στις απεικονίσεις. Μπορεί να προκαλέσει στένωση, διαχωρισμό ή ανεύρυσμα και συχνά συνυπάρχει με αντίστοιχες βλάβες στις νεφρικές αρτηρίες (προκαλώντας υπέρταση).
Θεραπεία
Η βάση της αντιμετώπισης είναι η φαρμακευτική αγωγή (αντιαιμοπεταλιακά) και η παρακολούθηση. Αν η στένωση είναι σοβαρή και προκαλεί συμπτώματα, η ενδεδειγμένη λύση είναι η απλή αγγειοπλαστική με μπαλόνι (χωρίς stent), η οποία έχει εξαιρετικά αποτελέσματα στη συγκεκριμένη πάθηση.
8. Ακτινική Αρτηρίτιδα (Μετακτινική Στένωση)
Εμφανίζεται σε ασθενείς που έχουν υποβληθεί στο παρελθόν σε ακτινοθεραπεία στον τράχηλο (π.χ. για όγκους λάρυγγα ή λεμφώματα). Η ακτινοβολία προκαλεί μια έντονη φλεγμονή και ίνωση στο τοίχωμα των καρωτίδων, η οποία οδηγεί σε σκληρές, δύσκολες στενώσεις χρόνια μετά τη θεραπεία. Αυτές οι περιπτώσεις θεωρούνται «εχθρικές» για το κλασικό χειρουργείο λόγω της καταστροφής των ιστών της περιοχής.
Θεραπεία
Λόγω των συμφύσεων από την ακτινοβολία, η ενδαγγειακή αντιμετώπιση με Stenting αποτελεί συχνά την πρώτη επιλογή, καθώς αποφεύγει το τραυματισμένο πεδίο του λαιμού. Ωστόσο, σε εξειδικευμένα χέρια, η χειρουργική αποκατάσταση παραμένει εφικτή αν το stent δεν ενδείκνυται.
1. Χρόνια Μεσεντέριος Ισχαιμία (Angina Abdominalis)
Πρόκειται για τη «στηθάγχη της κοιλιάς». Λόγω στενώσεων στις αρτηρίες που τρέφουν το έντερο (άνω μεσεντέριος, κοιλιακή αρτηρία), η ροή του αίματος δεν επαρκεί κατά τη διάρκεια της πέψης. Ο ασθενής παρουσιάζει έντονο πόνο μετά το φαγητό, με αποτέλεσμα να φοβάται να φάει («food fear») και να οδηγείται σε μεγάλη απώλεια βάρους. Συχνά οι ασθενείς αυτοί υποβάλλονται σε άσκοπες γαστροσκοπήσεις πριν διαγνωστούν σωστά από αγγειοχειρουργό.
Θεραπεία
Στόχος είναι η επαναγγείωση του εντέρου για την αποφυγή νέκρωσης (έμφρακτο εντέρου). Η σύγχρονη αντιμετώπιση είναι η ενδαγγειακή αγγειοπλαστική με τοποθέτηση Stent, η οποία προσφέρει άμεση ανακούφιση με ελάχιστη επιβάρυνση. Σε περιπτώσεις εκτεταμένων αποφράξεων, διενεργείται χειρουργική παράκαμψη (Bypass), αποκαθιστώντας οριστικά την παροχή αίματος.
2. Σύνδρομο Συμπίεσης Κοιλιακού Άξονα (Median Arcuate Ligament Syndrome - MALS)
Εδώ η στένωση δεν οφείλεται σε αθηρωμάτωση, αλλά στην εξωτερική πίεση της κοιλιακής αρτηρίας από έναν σύνδεσμο του διαφράγματος. Πλήττει συχνά νεότερα άτομα και προκαλεί χρόνιο πόνο στην κοιλιά και ναυτία. Η διάγνωση απαιτεί υψηλή υποψία και επιβεβαιώνεται με Triplex σε φάση εισπνοής-εκπνοής ή αξονική αγγειογραφία.
Θεραπεία
Η αγγειοπλαστική συνήθως δεν αρκεί, καθώς το πρόβλημα είναι μηχανικό. Η οριστική λύση είναι η χειρουργική απελευθέρωση (διατομή) του συνδέσμου, η οποία μπορεί να γίνει και λαπαροσκοπικά. Αν η αρτηρία έχει υποστεί μόνιμη βλάβη από τη χρόνια πίεση, προχωράμε ταυτόχρονα σε πλαστική αποκατάσταση του αγγείου.
3. Σύνδρομο Καρυοθραύστη (Nutcracker Syndrome)
Πρόκειται για μια σπάνια ανατομική συμπίεση της αριστερής νεφρικής φλέβας, η οποία «παγιδεύεται» στη γωνία που σχηματίζει η αορτή με την άνω μεσεντέριο αρτηρία (σαν σε καρυοθραύστη). Η πίεση αυτή εμποδίζει τη ροή του αίματος από τον νεφρό, προκαλώντας συμπτώματα όπως αιματουρία (αίμα στα ούρα), πόνο στην αριστερή οσφυϊκή χώρα ή την κοιλιά, και συχνά οδηγεί σε εμφάνιση κιρσοκήλης (στους άνδρες) ή πυελικής συμφόρησης (στις γυναίκες). Συχνά διαγνώσκεται σε νεαρά, λεπτά άτομα που ταλαιπωρούνται από αδιευκρίνιστο κοιλιακό άλγος.
Θεραπεία
Εάν τα συμπτώματα είναι ήπια, ακολουθούμε συντηρητική παρακολούθηση. Σε περιπτώσεις έντονης αιματουρίας ή πόνου, η αντιμετώπιση μπορεί να περιλαμβάνει την ενδοφλεβική τοποθέτηση Stent για να κρατηθεί η φλέβα ανοιχτή, ή χειρουργικές επεμβάσεις μετάθεσης της νεφρικής φλέβας (transposition) σε χαμηλότερο σημείο της αορτής, ώστε να απελευθερωθεί από τη συμπίεση και να αποκατασταθεί η φυσιολογική κυκλοφορία.
4. Στενώσεις Νεφρικών Αρτηριών (Νεφραγγειακή Υπέρταση)
Η μείωση της ροής του αίματος προς τους νεφρούς «ξεγελά» τον οργανισμό, ο οποίος ανεβάζει την αρτηριακή πίεση σε πολύ υψηλά επίπεδα. Πρέπει να υποψιαζόμαστε αυτή την πάθηση σε ασθενείς με ανθεκτική υπέρταση (που δεν ρυθμίζεται με πολλά φάρμακα) ή σε περιπτώσεις απότομης επιδείνωσης της νεφρικής λειτουργίας. Οφείλεται είτε σε αθηρωμάτωση (ηλικιωμένοι) είτε σε ινομυϊκή δυσπλασία (νέες γυναίκες).
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση εκλογής είναι η νεφρική αγγειοπλαστική με ή χωρίς Stent. Πρόκειται για μια σύντομη ενδαγγειακή επέμβαση που μπορεί να οδηγήσει σε θεαματική βελτίωση της πίεσης και να προστατεύσει τον νεφρό από τη μόνιμη ανεπάρκεια και την ανάγκη για αιμοκάθαρση.
5. Ανευρύσματα Σπλαγχνικών Αρτηριών (Σπληνικής, Νεφρικής, Ηπατικής)
Πρόκειται για σπάνιες διατάσεις των αρτηριών της κοιλιάς. Το πιο συχνό είναι το ανεύρυσμα της σπληνικής αρτηρίας, το οποίο είναι ιδιαίτερα επικίνδυνο κατά την κύηση λόγω αυξημένου κινδύνου ρήξης. Συχνά είναι ασυμπτωματικά και ανακαλύπτονται τυχαία σε αξονικές τομογραφίες που γίνονται για άλλους λόγους.
Θεραπεία
Αν το μέγεθος υπερβεί τα 2 εκατοστά ή αν η ασθενής είναι σε αναπαραγωγική ηλικία, η θεραπεία επιβάλλεται. Η πλέον σύγχρονη μέθοδος είναι ο ενδαγγειακός εμβολισμός (κλείσιμο του ανευρύσματος με ειδικά σπιράλ-coils) ή η τοποθέτηση καλυμμένου Stent, αποφεύγοντας το βαρύ ανοιχτό χειρουργείο.
6. Οξεία Μεσεντέριος Ισχαιμία (Εμβολή ή Θρόμβωση)
Σε αντίθεση με τη χρόνια μορφή, εδώ η διακοπή της αιμάτωσης του εντέρου είναι αιφνίδια και δραματική. Οφείλεται συνήθως σε εμβολή (θρόμβο από την καρδιά) ή οξεία θρόμβωση μιας ήδη στενωμένης μεσεντερίου αρτηρίας. Ο ασθενής παρουσιάζει τρομακτικό πόνο στην κοιλιά, ο οποίος συχνά είναι δυσανάλογος με τα ευρήματα της απλής εξέτασης. Πρόκειται για μια από τις μεγαλύτερες επείγουσες καταστάσεις στην αγγειοχειρουργική, καθώς το έντερο μπορεί να νεκρωθεί μέσα σε λίγες ώρες.
Θεραπεία
Η ταχύτητα είναι ο κρισιμότερος παράγοντας. Η αντιμετώπιση περιλαμβάνει την επείγουσα εμβολεκτομή (αφαίρεση του θρόμβου), την ενδοαρτηριακή θρομβόλυση ή το επείγον Bypass, με στόχο την άμεση επανασηραγγοποίηση του αγγείου προτού προκληθεί μόνιμη βλάβη (γάγγραινα) στο έντερο.
7. Διαχωρισμός Σπλαγχνικών Αρτηριών (Spontaneous Dissection)
Πρόκειται για το "σχίσιμο" του εσωτερικού χιτώνα αρτηριών όπως η άνω μεσεντέριος ή ο κοιλιακός άξονας, χωρίς να υπάρχει ανεύρυσμα ή τραυματισμός. Συμβαίνει συχνά σε μεσήλικες άνδρες και προκαλεί απότομο, οξύ πόνο στην κοιλιά. Μπορεί να οδηγήσει σε απόφραξη του αγγείου ή σε δημιουργία ψευδοανευρύσματος.
Θεραπεία
Αν ο ασθενής δεν παρουσιάζει σημεία ισχαιμίας του εντέρου, η πρώτη επιλογή είναι η συντηρητική αγωγή με αυστηρό έλεγχο της πίεσης και αντιπηκτικά. Αν όμως η ροή του αίματος απειλείται, η λύση δίνεται ενδαγγειακά με τοποθέτηση Stent για να σταθεροποιηθεί το τοίχωμα, ή σπανιότερα με χειρουργική πλαστική αποκατάσταση του αγγείου.
1. Αορτικό ανεύρυσμα
Το ανεύρυσμα είναι μια επικίνδυνη διάταση του τοιχώματος της αορτής, της κύριας αρτηρίας που μεταφέρει αίμα από την καρδιά σε όλο το σώμα μας.
1α. Ανεύρυσμα Αορτικού Τόξου & Θωρακικής Αορτής
Είναι το ανευρυσμα που εμφανίζεται στο αορτικό τόξο (το πάνω μέρος της αορτής που μοιάζει με μπαστούνι) ή στην θωρακική αορτή και συνοδεύεται με αυξημένο κίνδυνο ρήξης ή πίεσης σε γειτονικά όργανα. Συχνά δεν δίνει συμπτώματα και ανακαλύπτεται τυχαία σε μια ακτινογραφία ή αξονική. Είναι μια σοβαρή κατάσταση που απαιτεί έμπειρη χειρουργική ομάδα, καθώς από εκείνο το σημείο ξεκινά η αιμάτωση του εγκεφάλου και των χεριών.
Θεραπεία
Αν το ανεύρυσμα είναι μικρό, το παρακολουθούμε στενά με εξετάσεις και ρύθμιση της πίεσης. Αν μεγαλώσει, η αντιμετώπιση γίνεται είτε με ανοιχτό χειρουργείο (αντικατάσταση του τμήματος με συνθετικό μόσχευμα), είτε με τη σύγχρονη ενδαγγειακή μέθοδο (TEVAR, FEVAR, CUSTOM-MADE STENTS), όπου τοποθετούμε ένα ειδικό stent (ενδοπρόθεση) εσωτερικά μέσω μικρών τομών σε τράχηλο, άνω και κάτω άκρα.
1β. Ανεύρυσμα Κοιλιακής Αορτής (ΑΚΑ)
Είναι η πιο συχνή μορφή ανευρύσματος και εντοπίζεται στην περιοχή της κοιλίας. Ονομάζεται συχνά «σιωπηλός δολοφόνος» γιατί οι περισσότεροι ασθενείς δεν νιώθουν τίποτα μέχρι τη στιγμή της ρήξης, η οποία είναι απειλητική για τη ζωή. Μερικές φορές ο ασθενής μπορεί να αισθανθεί μια έντονη σφύζουσα μάζα στην κοιλιά (σαν μια δεύτερη καρδιά). Η έγκαιρη διάγνωση με ένα απλό υπερηχογράφημα (triplex) σώζει ζωές, ειδικά σε άνδρες άνω των 65 ετών που έχουν καπνίσει.
Θεραπεία
Η απόφαση για επέμβαση λαμβάνεται όταν η διάμετρος ξεπεράσει ένα όριο (συνήθως τα 5-5.5 εκ.). Η κλασική μέθοδος είναι το ανοιχτό χειρουργείο, ενώ η πλέον διαδεδομένη σήμερα είναι η ενδαγγειακή αποκατάσταση (EVAR). Με την EVAR, εισάγουμε ένα διχαλωτό μόσχευμα μέσα στην αορτή από τις μηριαίες αρτηρίες, «θωρακίζοντας» το τοίχωμα εσωτερικά και εκτρέποντας τη ροή του αίματος μακριά από το ανεύρυσμα.
1γ. Θωρακοκοιλιακό Ανεύρυσμα
Είναι η πιο σύνθετη μορφή ανευρύσματος , καθώς η διάταση εκτείνεται και στον θώρακα και στην κοιλιά. Η δυσκολία έγκειται στο ότι από αυτό το τμήμα της αορτής ξεκινούν οι αρτηρίες που δίνουν αίμα στους νεφρούς, το ήπαρ και το έντερο. Η αντιμετώπισή του απαιτεί υψηλή εξειδίκευση, καθώς πρέπει να διατηρηθεί η κυκλοφορία προς όλα αυτά τα ζωτικά όργανα κατά τη διάρκεια της αποκατάστασης.
Θεραπεία
Λόγω της πολυπλοκότητας, η θεραπεία εξατομικεύεται. Μπορεί να γίνει με σύνθετο ανοιχτό χειρουργείο ή με τη χρήση εξειδικευμένων stents (fenestrated ή branched), τα οποία είναι φτιαγμένα «κατά παραγγελία» για τον συγκεκριμένο ασθενή, έχοντας ειδικές οπές ή κλάδους για να συνεχίζουν να αιματώνονται τα όργανα της κοιλίας.
2. Οξύ αορτικό σύνδρομο
Ομάδα παθήσεων απειλητικών για την ζωή εξαιτίας «σκισίματος» της αορτής
2α. Διαχωρισμός Αορτής
Ο διαχωρισμός αποτελεί μια επείγουσα ιατρική κατάσταση που συμβαίνει όταν το εσωτερικό τοίχωμα της αορτής «σκίζεται» ξαφνικά. Το αίμα εισχωρεί ανάμεσα στα στρώματα του τοιχώματος, δημιουργώντας δύο δρόμους ροής και απειλώντας τη σωστή αιμάτωση ζωτικών οργάνων ή ακόμη και τη ζωή του ασθενή. Το κύριο σύμπτωμα είναι ένας απότομος και εξαιρετικά δυνατός πόνος στο στήθος ή την πλάτη. Η άμεση διάγνωση και η εξειδικευμένη αντιμετώπιση είναι κρίσιμες.
Θεραπεία
Ανάλογα με το σημείο του σκισίματος, η θεραπεία μπορεί να είναι φαρμακευτική, ενδοαγγειακή με stent ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, να απαιτηθεί κλασικό χειρουργείο.
2β. Διατιτραίνων Αορτικό Έλκος (PAU)
Πρόκειται για μια βαθιά «πληγή» στο εσωτερικό τοίχωμα της αορτής, η οποία προκαλείται από τη διάβρωση μιας αθηρωματικής πλάκας (συσσώρευση λίπους). Το έλκος αυτό μπορεί να διαπεράσει τα στρώματα του αγγείου και να οδηγήσει σε σχηματισμό ανευρύσματος ή ακόμα και ρήξη. Είναι μια πάθηση που συναντάται συχνότερα σε μεγαλύτερους ηλικιακά ασθενείς με επιβαρυμένο ιατρικό ιστορικό (πίεση, κάπνισμα).
Θεραπεία
Η σημασία του έλκους έγκειται στο ότι μπορεί να προκαλέσει έντονο πόνο παρόμοιο με τον διαχωρισμό, και η αντιμετώπισή του –συχνά με stent– προλαμβάνει σοβαρότερες επιπλοκές πριν το αγγείο υποχωρήσει τελείως.
2γ. Ενδοτοιχωματικό Αιμάτωμα (IMH)
Το ενδοτοιχωματικό αιμάτωμα θεωρείται «συγγενής» πάθηση με τον διαχωρισμό, αλλά χωρίς το εμφανές σκίσιμο στο εσωτερικό του αγγείου. Εδώ, παρατηρείται αιμορραγία μέσα στο ίδιο το τοίχωμα της αορτής, η οποία το κάνει να «πρήζεται» και να γίνεται εύθραυστο. Αν και μπορεί να μην υπάρχει άμεση επικοινωνία με τη ροή του αίματος, το αιμάτωμα μπορεί να εξελιχθεί σε κλασικό διαχωρισμό ή ρήξη.
Θεραπεία
Η παρακολούθηση είναι κρίσιμη, καθώς η θεραπεία εξαρτάται από το αν το αιμάτωμα υποχωρεί με φάρμακα ή αν παρουσιάζει σημάδια αστάθειας που απαιτούν χειρουργική παρέμβαση.
3. Στένωση & Αποφρακτική Νόσος Αορτής
Είναι η χρόνια νόσος όπου ο αυλός της αορτής στενεύει ή και αποφράσεται λόγω της συσσώρευσης λίπους και ασβεστίου (αθηρωματική πλάκα). Όταν η αορτή στο σημείο που διχάζεται προς τα πόδια βουλώσει, το αίμα δεν φτάνει με επάρκεια στα κάτω άκρα. Ο ασθενής αισθάνεται έντονη κόπωση ή πόνο στους γλουτούς και τα πόδια όταν περπατάει, ενώ ο πόνος υφίεται με την διακοπή της βάδισης. Σε προχωρημένα στάδια, η βάδιση περιορίζεται σημαντικά και μπορεί να οδηγήσει σε συνεχή πόνο (άλγος ανάπαυσης) ή και εμφάνιση ισχαιμικών αλλοιώσεων (γάγγραινα).
Θεραπεία
Η θεραπεία στοχεύει στην αποκατάσταση της κυκλοφορίας. Πραγματοποιείται είτε με την κλασσική ανοικτή μέθοδο, με μειονέκτημα την αυξημένη χρονική διάρκεια ανάρρωσης, ή πιο συχνά με τη χρήση μπαλονιού και stent (αγγειοπλαστική), επιτρέποντας στον ασθενή να επιστρέψει άμεσα στις δραστηριότητές του.
4. Αορτίτιδες (Φλεγμονή της Αορτής)
Η αορτίτιδα δεν είναι δομικό πρόβλημα όπως το ανεύρυσμα, αλλά μια φλεγμονή του τοιχώματος της αορτής. Συνήθως οφείλεται σε αυτοάνοσα νοσήματα (όπου το ίδιο το σώμα επιτίθεται στα αγγεία του) ή, σπανιότερα, σε λοιμώξεις. Η φλεγμονή αυτή μπορεί να προκαλέσει σταδιακά είτε στένωση του αγγείου είτε εξασθένηση του τοιχώματος που οδηγεί σε ανεύρυσμα. Τα συμπτώματα μπορεί να είναι γενικά, όπως πυρετός, αδυναμία ή πόνος, καθιστώντας τη διάγνωση πρόκληση.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση απαιτεί συχνά συνεργασία του αγγειοχειρουργού με ρευματολόγο, καθώς η βασική θεραπεία είναι φαρμακευτική για τον έλεγχο της φλεγμονής, ενώ η χειρουργική παρέμβαση προορίζεται για την αποκατάσταση των βλαβών που άφησε πίσω της η νόσος.
5. Τραυματική Ρήξη Αορτής
Πρόκειται για μια από τις πιο κρίσιμες και επείγουσες καταστάσεις στην αγγειοχειρουργική, η οποία προκαλείται συνήθως μετά από βίαιο ατύχημα (π.χ. σοβαρό τροχαίο ή πτώση από μεγάλο ύψος). Λόγω της απότομης επιβράδυνσης, η αορτή δέχεται τεράστια πίεση και μπορεί να υποστεί μερική ή ολική ρήξη ("σπάσιμο"). Η κατάσταση αυτή απαιτεί άμεση μεταφορά στο νοσοκομείο και ταχύτατη επέμβαση.
Θεραπεία
Στις μέρες μας, η αντιμετώπιση γίνεται συχνά με την ενδοαγγειακή μέθοδο, όπου ο αγγειοχειρουργός τοποθετεί ταχύτατα ένα ειδικό stent εσωτερικά για να "σφραγίσει" τη ρήξη, αποφεύγοντας το εξαιρετικά βαρύ και χρονοβόρο ανοιχτό χειρουργείο θώρακος, αυξάνοντας έτσι κατακόρυφα τις πιθανότητες επιβίωσης του τραυματία.
6. Ενδοδιαφυγές (Endoleaks)
Η επανάσταση στην ενδαγγειακή μέθοδο αντιμετώπισης των ανευρυσμάτων αορτής δημιούργησε και μία νέα παθολογική οντότητα. Η ενδοδιαφυγή είναι μια ιδιαιτερότητα που αφορά ασθενείς που έχουν υποβληθεί σε ενδοαγγειακή αποκατάσταση ανευρύσματος με τοποθέτηση stent. Συμβαίνει όταν το αίμα βρίσκει τρόπο να εισχωρήσει ξανά μέσα στον σάκο του ανευρύσματος, παρόλο που έχει τοποθετηθεί το μόσχευμα. Αυτό μπορεί να οφείλεται σε ατελή σφράγιση του stent ή σε μικρά αγγεία της περιοχής που συνεχίζουν να τροφοδοτούν το ανεύρυσμα με αίμα.
Θεραπεία
Αν και οι περισσότερες ενδοδιαφυγές είναι ακίνδυνες, κάποιες μπορεί να αυξήσουν ξανά την πίεση στο αγγείο και να απαιτήσουν συμπληρωματική επέμβαση. Για τον λόγο αυτό, η τακτική παρακολούθηση με αξονική τομογραφία ή Triplex μετά την επέμβαση είναι απαραίτητη για όλη τη ζωή του ασθενή.
7. Λοίμωξη Μοσχεύματος ή Ενδομοσχεύματος
Πρόκειται για μια σπάνια αλλά πολύ σοβαρή επιπλοκή, όπου μικρόβια εγκαθίστανται πάνω στο τεχνητό μόσχευμα (είτε στο κλασικό χειρουργικό είτε στο stent) που τοποθετήθηκε για τη θεραπεία της αορτής. Η λοίμωξη μπορεί να εμφανιστεί λίγο μετά το χειρουργείο ή ακόμη και χρόνια αργότερα. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν επίμονο πυρετό, ρίγος, πόνο στην κοιλιά ή την πλάτη και αίσθημα αδυναμίας.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση είναι σύνθετη και απαιτεί εξειδικευμένη αγγειοχειρουργική φροντίδα, παρατεταμένη χορήγηση αντιβιοτικών και, σε πολλές περιπτώσεις, μια νέα, δύσκολη επέμβαση για την αφαίρεση του μολυσμένου μοσχεύματος και την αντικατάστασή του. Η έγκαιρη υποψία και διάγνωση είναι το «κλειδί» για την επιτυχή αντιμετώπιση.
8. Γενετικά Σύνδρομα & Συγγενείς Παθήσεις (π.χ. Marfan, Loeys-Dietz)
Υπάρχει μια κατηγορία ασθενών, συχνά νεότερης ηλικίας, όπου οι παθήσεις της αορτής δεν οφείλονται στον τρόπο ζωής αλλά σε κληρονομικές παθήσεις του συνδετικού ιστού. Σε συνδροματικούς ασθενείς (όπως στο Σύνδρομο Marfan), το τοίχωμα της αορτής είναι εκ γενετής πιο ελαστικό και ευάλωτο σε ανευρύσματα και διαχωρισμούς. Επίσης, καταστάσεις όπως η στένωση του ισθμού της αορτής (coarctation) είναι παρούσες από τη γέννηση.
Θεραπεία
Η προσέγγιση σε αυτούς τους ασθενείς είναι διαφορετική, απαιτεί στενή παρακολούθηση από νεαρή ηλικία και συχνά προληπτικές επεμβάσεις πριν το αγγείο φτάσει σε οριακά σημεία.
Μια επιπλέον σπάνια περίπτωση: Θα μπορούσαμε να αναφέρουμε και την «Αορτή Coral Reef» (Coral Reef Aorta), όπου αναπτύσσονται εκτεταμένες, σκληρές ασβεστώσεις που μοιάζουν με κοράλλια και φράζουν τη ροή, αλλά ίσως είναι πολύ εξειδικευμένη για το γενικό κοινό.
9. Ψευδοανεύρυσμα Αορτής
Το ψευδοανεύρυσμα διαφέρει από το κλασικό ανεύρυσμα στο ότι δεν αφορά "φούσκωμα" και των τριών στρωμάτων του τοιχώματος του αγγείου. Στην ουσία, είναι μια τοπική ρήξη (τρύπα) στο τοίχωμα, όπου το αίμα που βγαίνει συγκρατείται προσωρινά από τους γύρω ιστούς ή από ένα λεπτό στρώμα ινώδους ιστού, σχηματίζοντας έναν παλλόμενο σάκο. Συχνά προκαλείται μετά από τραυματισμό, λοίμωξη ή ως επιπλοκή παλαιότερης χειρουργικής επέμβασης.
Θεραπεία
Επειδή το τοίχωμά του είναι εξαιρετικά ασταθές και ο κίνδυνος αιφνίδιας αιμορραγίας είναι πολύ υψηλός, η αντιμετώπισή του –είτε χειρουργικά είτε με ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές– είναι συνήθως άμεση και επιβεβλημένη.
10. Τοιχωματικός Θρόμβος Αορτής (Aortic Mural Thrombus)
Πρόκειται για τη δημιουργία ενός πήγματος αίματος (θρόμβου) που είναι προσκολλημένο στο εσωτερικό τοίχωμα της αορτής, χωρίς απαραίτητα το αγγείο να παρουσιάζει ανεύρυσμα ή σημαντική στένωση. Ο μεγάλος κίνδυνος εδώ είναι η εμβολή: κομμάτια του θρόμβου μπορεί να αποσπαστούν και, ακολουθώντας τη ροή του αίματος, να φράξουν μικρότερες αρτηρίες στα πόδια (προκαλώντας οξεία ισχαιμία) ή σε ζωτικά όργανα όπως τα νεφρά και το έντερο.
Θεραπεία
Συχνά ανακαλύπτεται τυχαία σε αξονική τομογραφία και η θεραπεία μπορεί να περιλαμβάνει από ισχυρή αντιπηκτική αγωγή έως και ενδοαγγειακή αφαίρεση του θρόμβου, ανάλογα με την επικινδυνότητά του.
11. Οξεία Απόφραξη Αορτής (Saddle Embolus)
Πρόκειται για μια από τις πιο δραματικές επείγουσες καταστάσεις στην αγγειοχειρουργική. Συμβαίνει όταν ένας μεγάλος θρόμβος (συνήθως από την καρδιά) ταξιδέψει και σφηνώσει στο σημείο που η αορτή διχάζεται προς τα δύο πόδια Η ροή του αίματος διακόπτεται απότομα και πλήρως και προς τα δύο κάτω άκρα. Ο ασθενής παρουσιάζει ξαφνική παράλυση, έντονο πόνο και απώλεια αίσθησης και στα δύο πόδια ταυτόχρονα.
Θεραπεία
Απαιτείται άμεση χειρουργική επέμβαση (εμβολεκτομή) εντός ελάχιστων ωρών, καθώς ο κίνδυνος για τη ζωή και τη βιωσιμότητα των άκρων είναι άμεσος. Η ταχύτητα στη διάγνωση και τη μεταφορά στο χειρουργείο είναι ο καθοριστικός παράγοντας για την έκβαση.
12. Μυκωτικό Ανεύρυσμα
Παρά το όνομά του, συνήθως δεν προκαλείται από μύκητες αλλά από μικρόβια που εγκαθίστανται σε ένα ήδη εξασθενημένο σημείο του τοιχώματος της αορτής (π.χ. από μια λοίμωξη στο αίμα). Η λοίμωξη «τρώει» το τοίχωμα του αγγείου, δημιουργώντας ένα ανεύρυσμα που μεγαλώνει πολύ γρήγορα και έχει πολύ υψηλό κίνδυνο ρήξης. Ο ασθενής συχνά παρουσιάζει πυρετό και πόνο.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση είναι εξαιρετικά σύνθετη, καθώς απαιτείται συνδυασμός ισχυρής αντιβιοτικής αγωγής και χειρουργικής αποκατάστασης. Είναι μια πάθηση που απαιτεί υψηλή εξειδίκευση και συνεχή παρακολούθηση, καθώς ο συνδυασμός λοίμωξης και αγγειακής βλάβης είναι ιδιαίτερα επικίνδυνος.
13. Αορτικοί Δακτύλιοι & Εκκόλπωμα Kommerell
Εδώ η αορτή ή οι κλάδοι της δεν ακολουθούν τη συνηθισμένη πορεία τους, αλλά «αγκαλιάζουν» την τραχεία και τον οισοφάγο, δημιουργώντας έναν δακτύλιο που τους συμπιέζει. Το εκκόλπωμα Kommerell είναι μια σπάνια διάταση στην έκφυση μιας ανώμαλης υποκλείδιας αρτηρίας. Οι ασθενείς μπορεί να παραπονούνται για συχνές λοιμώξεις του αναπνευστικού ή δυσκολία στην κατάποση στερεών τροφών, καθώς ο δακτύλιος «σφίγγει» τον λαιμό εσωτερικά.
Θεραπεία
Η θεραπεία εξαρτάται από τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων. Αν η πίεση είναι σημαντική, απαιτείται χειρουργική επέμβαση για τη διατομή του δακτυλίου και την επαναγγείωση των κλάδων της αορτής. Στην περίπτωση του εκκολπώματος Kommerell, συχνά εφαρμόζονται υβριδικές τεχνικές (συνδυασμός ανοιχτής και ενδαγγειακής μεθόδου) για να αποκλειστεί το ανεύρυσμα και να προστατευθεί η παροχή αίματος στα χέρια και τον εγκέφαλο.
14. Συρίγγιο
Απειλητική για τη ζωή πάθηση όπου χρήζει αντιμετώπισης
14α. Αορτοεντερικό Συρίγγιο (Aortoenteric Fistula)
Πρόκειται για μια σπάνια αλλά εξαιρετικά επικίνδυνη κατάσταση, όπου δημιουργείται μια μη φυσιολογική επικοινωνία (τρύπα) ανάμεσα στην αορτή και το έντερο. Συνήθως συμβαίνει σε ασθενείς που έχουν ήδη υποβληθεί σε παλαιότερη επέμβαση αορτής με μόσχευμα, το οποίο λόγω φλεγμονής ή πίεσης "διαβρώνει" το τοίχωμα του εντέρου. Το κύριο σύμπτωμα είναι η αιμορραγία από το πεπτικό (π.χ. αίμα στα κόπρανα ή εμετός με αίμα), η οποία μπορεί να ξεκινήσει ήπια και να εξελιχθεί σε ακατάσχετη.
Θεραπεία
Απαιτείται άμεση διάγνωση και επείγουσα χειρουργική παρέμβαση για να σωθεί η ζωή του ασθενούς, καθώς ο κίνδυνος μόλυνσης και αιμορραγίας είναι μέγιστος.
14β. Αορτοβρογχικό Συρίγγιο (Aortobronchial Fistula)
Αντίστοιχα με το προηγούμενο, εδώ η αορτή δημιουργεί μια "γέφυρα" επικοινωνίας με τους αεραγωγούς των πνευμόνων (βρόγχους). Είναι μια επιπλοκή που μπορεί να εμφανιστεί μετά από επεμβάσεις στον θώρακα ή σε περιπτώσεις μεγάλων ανευρυσμάτων της θωρακικής αορτής. Το χαρακτηριστικό σύμπτωμα είναι η αιμόπτυση (βήχας με αίμα), η οποία συχνά λειτουργεί ως προειδοποίηση πριν από μια μεγάλη αιμορραγία.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση σήμερα γίνεται συχνά με την τοποθέτηση ενδοπροθέσεων (stent) που "σφραγίζουν" το σημείο της επικοινωνίας από το εσωτερικό του αγγείου, προσφέροντας μια λιγότερο επιβαρυντική λύση σε σχέση με το ανοιχτό χειρουργείο θώρακος.
15. Σύνδρομο Μέσου Αορτικού Τμήματος (Mid-Aortic Syndrome)
Πρόκειται για μια σπάνια πάθηση όπου ένα μεγάλο τμήμα της αορτής (στο ύψος του θώρακα ή της κοιλιάς) παρουσιάζει εκτεταμένη στένωση. Αυτό δεν οφείλεται σε αθηροσκλήρωση (λίπος), αλλά συνήθως σε συγγενή αίτια ή φλεγμονώδεις παθήσεις. Προκαλεί πολύ σοβαρή υπέρταση σε νεαρά άτομα και μειωμένη αιμάτωση στα νεφρά και το έντερο.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση απαιτεί εξειδικευμένα bypass ή αγγειοπλαστικές, καθώς επηρεάζει τη ροή του αίματος σε ολόκληρο το κάτω μισό του σώματος.
16. Αορτική Εμβολή Χοληστερόλης (Blue Toe Syndrome)
Εδώ το πρόβλημα ξεκινά από την αορτή αλλά εκδηλώνεται στα δάκτυλα των ποδιών. Μικροσκοπικοί κρύσταλλοι χοληστερόλης αποκολλώνται από μια "σαθρή" πλάκα στο τοίχωμα της αορτής και ταξιδεύουν μέχρι τα μικρά αγγεία των ποδιών. Το αποτέλεσμα είναι τα δάκτυλα να γίνονται μπλε ή μωβ και να πονούν έντονα, παρόλο που οι σφυγμοί στο πόδι μπορεί να είναι καλοί. Είναι ένα "καμπανάκι" κινδύνου ότι η αορτή χρειάζεται άμεση προστασία.
Θεραπεία
Η φαρμακευτική αγωγή και, υπό προϋποθέσεις, η χειρουργική – ενδαγγειακή αποκατάσταση κρίνονται απαραίτητες για να μην ακολουθήσει μεγαλύτερο επεισόδιο.
17. Κινητή Αθηρωματική Πλάκα (Mobile Aortic Plaque)
Φανταστείτε μια πλάκα στο εσωτερικό της αορτής που δεν είναι σταθερή, αλλά "κρέμεται" και κινείται σαν "γλώσσα" μέσα στη ροή του αίματος. Αυτή η μορφή αθηροσκλήρωσης είναι εξαιρετικά επικίνδυνη για εμβολές (εγκεφαλικό ή ισχαιμία άκρων), καθώς η κίνηση της πλάκας την κάνει πολύ ασταθή. Η διάγνωση γίνεται συνήθως με διοισοφάγειο υπέρηχο ή αξονική.
Θεραπεία
Η διαχείρισή της πλάκας απαιτεί προσεκτική αντιπηκτική αγωγή ή χειρουργική κάλυψη με stent.
18. Σύνδρομο Nutcracker (Σύνδρομο Καρυοθραύστη)
Σε αυτή την περίπτωση, η αορτή και μια άλλη αρτηρία (η άνω μεσεντέριος) πιέζουν την αριστερή νεφρική φλέβα σαν καρυοθραύστης. Αυτή η πίεση εμποδίζει την ελεύθερη ροή του αίματος από το νεφρό προς την καρδιά, με αποτέλεσμα το αίμα να «λιμνάζει». Ο ασθενής μπορεί να παρουσιάσει αίμα στα ούρα, πόνο στην αριστερή πλευρά της κοιλιάς ή, στις γυναίκες, έντονο πόνο στην πύελο (σύνδρομο πυελικής συμφόρησης). Η διάγνωση απαιτεί εξειδικευμένο Triplex ή αξονική τομογραφία
.Θεραπεία
Η αντιμετώπιση μπορεί να περιλαμβάνει από απλή παρακολούθηση μέχρι την τοποθέτηση stent στη φλέβα ή χειρουργική μετατόπιση των αγγείων.
19. Σύνδρομο Dunbar (Σύνδρομο Μέσου Τοξοειδούς Συνδέσμου - MALS)
Εδώ το πρόβλημα εντοπίζεται στο σημείο που η αορτή δίνει τον πρώτο μεγάλο κλάδο της στην κοιλιά (την κοιλιακή αρτηρία). Ένας σύνδεσμος του διαφράγματος πιέζει αυτό το αγγείο, περιορίζοντας τη ροή του αίματος προς το στομάχι και το ήπαρ. Το κύριο σύμπτωμα είναι ο έντονος πόνος στην κοιλιά μετά το φαγητό, που συχνά οδηγεί σε απώλεια βάρους γιατί ο ασθενής φοβάται να φάει. Επειδή τα συμπτώματα μοιάζουν με γαστρεντερολογικά προβλήματα, η διάγνωση συχνά καθυστερεί.
Θεραπεία
Η θεραπεία είναι συνήθως χειρουργική (συχνά λαπαροσκοπικά) για την απελευθέρωση του αγγείου από την πίεση του συνδέσμου.
20. Σύνδρομο Wilkie (Σύνδρομο Άνω Μεσεντερίου Αρτηρίας)
Παρόμοιο με το Nutcracker, αλλά εδώ η «λαβίδα» μεταξύ αορτής και άνω μεσεντερίου αρτηρίας δεν πιέζει φλέβα, αλλά το δωδεκαδάκτυλο (τμήμα του εντέρου). Αυτό προκαλεί απόφραξη στο έντερο, με αποτέλεσμα ο ασθενής να νιώθει φούσκωμα, να έχει τάση για εμετό και να πονάει μετά τα γεύματα. Συμβαίνει συχνά μετά από απότομη απώλεια βάρους που μειώνει το προστατευτικό λίπος γύρω από την αορτή.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση ξεκινά με ενίσχυση της διατροφής, αλλά αν το πρόβλημα επιμένει, απαιτείται χειρουργική παράκαμψη για να αποκατασταθεί η δίοδος των τροφών.
Το λεμφοίδημα είναι η συσσώρευση λεμφικού υγρού που προκαλεί χαρακτηριστικό πρήξιμο, συνήθως στα χέρια ή στα πόδια. Συμβαίνει όταν το λεμφικό σύστημα, που λειτουργεί σαν «αποχέτευση» του οργανισμού, αδυνατεί να παροχετεύσει σωστά το υγρό λόγω κατασκευής ή κάποιου τραυματισμού (π.χ. μετά από χειρουργείο). Αν και πρόκειται για μια χρόνια πάθηση, η έγκαιρη διάγνωση από αγγειοχειρουργό είναι το κλειδί για να παραμείνει το μέλος λειτουργικό και υγιές.
Η αντιμετώπιση εστιάζει στη μείωση του όγκου και τη διατήρηση του αποτελέσματος.
Θεραπεία
Η θεραπεία περιλαμβάνει την εξειδικευμένη λεμφική μάλαξη, τη χρήση ειδικών καλτσών ή επιδέσμων διαβαθμισμένης συμπίεσης και τη σχολαστική φροντίδα του δέρματος για την αποφυγή λοιμώξεων. Με τη σωστή καθοδήγηση και συνέπεια, ο ασθενής μπορεί να ελέγξει πλήρως το οίδημα και να βελτιώσει θεαματικά την ποιότητα ζωής του.
1. Κιρσοί Κάτω Άκρων (Φλεβική Ανεπάρκεια)
Οι κιρσοί είναι οι διογκωμένες, ελικοειδείς φλέβες που προεξέχουν στο δέρμα και οφείλονται σε βλάβη των βαλβίδων που βοηθούν το αίμα να επιστρέψει στην καρδιά. Ο ασθενής νιώθει συχνά βάρος, κάψιμο, κνησμό (φαγούρα) και πόνο που επιδεινώνεται με την ορθοστασία. Αν αφεθούν χωρίς θεραπεία, μπορεί να οδηγήσουν σε μόνιμες δερματικές αλλοιώσεις, θρομβώσεις ή ακόμα και επώδυνα έλκη (πληγές) που επουλώνονται δύσκολα. Η σύγχρονη προσέγγιση αντιμετωπίζει το πρόβλημα στη ρίζα του, προσφέροντας οριστική ανακούφιση.
Θεραπεία
Η «χρυσή επιλογή» (Gold Standard) σήμερα είναι η Ενδοφλεβική Θεραπεία με Laser (EVLA) ή Ραδιοσυχνότητες (RF). Πρόκειται για μια ανώδυνη επέμβαση χωρίς τομές και ράμματα, που γίνεται με τοπική αναισθησία. Μέσω μιας μικροσκοπικής ίνας, η προβληματική φλέβα «σφραγίζεται» εσωτερικά και ο ασθενής επιστρέφει στις δραστηριότητές του την ίδια κιόλας ημέρα. Σε πιο απλές περιπτώσεις, χρησιμοποιείται η Μικροφλεβεκτομή για την αφαίρεση των ορατών κλάδων.
2. Ευρυαγγείες (Τηλεαγγειεκτασίες)
Οι ευρυαγγείες είναι τα μικρά, κόκκινα ή μπλε «αγγειάκια» που μοιάζουν με ιστό αράχνης και εμφανίζονται συνήθως στα πόδια ή στο πρόσωπο. Αν και θεωρούνται κυρίως αισθητικό πρόβλημα, συχνά αποτελούν την πρώτη ένδειξη μιας βαθύτερης φλεβικής ανεπάρκειας. Πολλές φορές συνοδεύονται από τοπική ευαισθησία ή αίσθημα βάρους μετά από μια κουραστική ημέρα. Η διάγνωση με Triplex είναι απαραίτητη για να αποκλειστεί ότι δεν «τροφοδοτούνται» από κάποια μεγαλύτερη, χαλασμένη φλέβα.
Θεραπεία
Η πιο αποτελεσματική μέθοδος είναι η Σκληροθεραπεία. Με μια εξαιρετικά λεπτή βελόνα, εγχέουμε μια ειδική ουσία (σε υγρή μορφή ή αφρό) μέσα στο αγγείο, η οποία προκαλεί το κλείσιμό του και την τελική απορρόφησή του από τον οργανισμό. Για πολύ λεπτά αγγεία, μπορεί να χρησιμοποιηθεί συμπληρωματικά και το Δερματολογικό Laser. Απαιτούνται συνήθως λίγες συνεδρίες για ένα άριστο αισθητικό αποτέλεσμα.
3. Εν Τω Βάθει Φλεβική Θρόμβωση (ΕΤΒΦ) κάτω άκρων
Πρόκειται για τον σχηματισμό ενός θρόμβου (πήγματος αίματος) στις εσωτερικές, μεγάλες φλέβες των ποδιών. Είναι μια επικίνδυνη κατάσταση, καθώς ο θρόμβος μπορεί να αποσπαστεί, να ταξιδέψει προς τους πνεύμονες και να προκαλέσει πνευμονική εμβολή. Τα κύρια συμπτώματα είναι το απότομο πρήξιμο του ποδιού, ο έντονος πόνος (σαν κράμπα) και η ερυθρότητα. Απαιτείται άμεση εκτίμηση από αγγειοχειρουργό για την αποφυγή σοβαρών επιπλοκών.
Θεραπεία
Η βάση της αντιμετώπισης είναι η Αντιπηκτική Αγωγή (χάπια ή ενέσεις) που εμποδίζει την επέκταση του θρόμβου. Σε σοβαρές περιπτώσεις, μπορεί να γίνει Θρομβόλυση (διάλυση του θρόμβου με ειδικά φάρμακα) ή Θρομβεκτομή (μηχανική αφαίρεση) με ενδαγγειακές τεχνικές. Η χρήση κάλτσας διαβαθμισμένης συμπίεσης είναι απαραίτητη για την πρόληψη του Μεταθρομβωτικού Συνδρόμου (χρόνιο πρήξιμο και πόνος).
4. Σύνδρομο Πυελικής Συμφόρησης (Pelvic Congestion Syndrome)
Πρόκειται για την εμφάνιση κιρσών στην περιοχή της πυέλου (γύρω από τη μήτρα και τις ωοθήκες), που οφείλονται σε ανεπάρκεια των ωοθηκικών φλεβών. Το κύριο σύμπτωμα είναι ο χρόνος, βαρύς πόνος χαμηλά στην κοιλιά, ο οποίος επιδεινώνεται με την ορθοστασία, την περίοδο ή μετά την επαφή. Πολλές γυναίκες ταλαιπωρούνται για χρόνια αναζητώντας λύση σε γυναικολόγους, ενώ το πρόβλημα είναι καθαρά αγγειολογικό. Συχνά συνοδεύεται από ορατούς κιρσούς στα γεννητικά όργανα ή ψηλά στους μηρούς.
Θεραπεία
Η σύγχρονη και ελάχιστα επεμβατική λύση είναι ο Εμβολισμός των Πυελικών Φλεβών. Μέσω μιας μικρής οπής στη φλέβα του ποδιού ή του χεριού, κατευθύνουμε έναν καθετήρα στις πάσχουσες φλέβες και τις «σφραγίζουμε» με ειδικά μικροσκοπικά ελατήρια (coils) ή σκληρυντικό αφρό. Η επέμβαση γίνεται με τοπική αναισθησία, δεν απαιτεί νοσηλεία και προσφέρει θεαματική ανακούφιση από τον χρόνιο πόνο, αποκαθιστώντας την καθημερινότητα της ασθενούς.
5. Φλεβική Θρόμβωση Άνω Άκρων (Σύνδρομο Paget-Schroetter)
Αν και λιγότερο συχνή από τη θρόμβωση στα πόδια, η θρόμβωση στο χέρι είναι σοβαρή και συχνά σχετίζεται με το Σύνδρομο Θωρακικής Εξόδου. Εμφανίζεται συνήθως σε νέους, δραστήριους ανθρώπους ή αθλητές μετά από έντονη χειρωνακτική δραστηριότητα, καθώς η φλέβα συμπιέζεται ανάμεσα στην κλείδα και την πρώτη πλευρά. Το χέρι πρήζεται απότομα, αποκτά μια μπλε/μοβ απόχρωση και πονάει έντονα. Απαιτείται άμεση παρέμβαση για να αποφευχθούν μόνιμες βλάβες στη λειτουργικότητα του μέλους.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση ξεκινά με αντιπηκτική αγωγή, αλλά στις περισσότερες περιπτώσεις απαιτείται Θρομβόλυση (διάλυση του θρόμβου με φάρμακα μέσω καθετήρα) για να ανοίξει άμεσα η φλέβα. Αν η αιτία είναι η ανατομική συμπίεση (Σύνδρομο Θωρακικής Εξόδου), μπορεί να χρειαστεί μια εξειδικευμένη χειρουργική επέμβαση για την αφαίρεση της πρώτης πλευράς, ώστε να ελευθερωθεί ο χώρος και να μην ξανασυμβεί θρόμβωση στο μέλλον.
6. Μεταθρομβωτικό Σύνδρομο
Αποτελεί μια χρόνια και συχνά βασανιστική επιπλοκή που εμφανίζεται σε ένα σημαντικό ποσοστό ασθενών (έως και 50%) μετά από μια εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση. Οφείλεται στην καταστροφή των βαλβίδων της φλέβας από τον θρόμβο, με αποτέλεσμα το αίμα να «λιμνάζει» μόνιμα στο πόδι. Ο ασθενής υποφέρει από χρόνιο οίδημα (πρήξιμο), αίσθημα βάρους, πόνο, δερματικές αλλοιώσεις (όπως σκούρο χρώμα στον αστράγαλο) και, σε προχωρημένα στάδια, επώδυνα φλεβικά έλκη. Η έγκαιρη αναγνώριση και η σωστή διαχείριση είναι καθοριστικές για να μην οδηγηθεί το μέλος σε μόνιμη αναπηρία.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση εστιάζει στον έλεγχο της φλεβικής υπέρτασης. Βασικός πυλώνας είναι η συνεπής χρήση ελαστικών καλτσών διαβαθμισμένης συμπίεσης και η λήψη φλεβοτονικών φαρμάκων. Σε πιο σύνθετες περιπτώσεις, όπου υπάρχει μόνιμη στένωση ή απόφραξη της φλέβας στην πύελο (λαγόνιος φλέβα), η σύγχρονη αγγειοχειρουργική προσφέρει την επιλογή της ενδοφλεβικής αγγειοπλαστικής με Stent. Μέσω μιας ελάχιστα επεμβατικής διαδικασίας, ανοίγουμε τη φλέβα εσωτερικά, αποκαθιστώντας τη ροή του αίματος και προσφέροντας θεαματική βελτίωση στα συμπτώματα και την ποιότητα ζωής του ασθενούς.
7. Επιπολής Φλεβίτιδα (Θρομβοφλεβίτιδα)
Είναι η φλεγμονή και ο σχηματισμός θρόμβου στις επιφανειακές φλέβες (συνήθως σε προϋπάρχοντες κιρσούς). Το πόδι παρουσιάζει μια κόκκινη, σκληρή και πολύ επώδυνη «χορδή» στην αφή. Αν και θεωρείται λιγότερο επικίνδυνη από την εν τω βάθει θρόμβωση, αν ο θρόμβος πλησιάσει στις εκβολές του εν τω βάθει συστήματος (σαφηνομηριαία συμβολή), υπάρχει κίνδυνος πνευμονικής εμβολής.
Θεραπεία
Περιλαμβάνει αντιφλεγμονώδη, τοπικές αλοιφές και συχνά αντιπηκτική αγωγή σε προληπτική δόση. Σε περιπτώσεις που ο θρόμβος απειλεί το εν τω βάθει σύστημα, μπορεί να απαιτηθεί άμεση χειρουργική αποσύνδεση της φλέβας.
8. Φλεβικά Έλκη (Πληγές των ποδιών)
Είναι το τελικό στάδιο της χρόνιας φλεβικής ανεπάρκειας. Πρόκειται για ανοιχτές πληγές, συνήθως γύρω από τον αστράγαλο, που δεν κλείνουν εύκολα. Προκαλούν μεγάλο πόνο και κίνδυνο λοιμώξεων. Ο ασθενής πρέπει να καταλάβει ότι η πληγή δεν θα κλείσει αν δεν διορθωθεί η φλεβική υπέρταση που την προκάλεσε.
Θεραπεία
Συνδυασμός εξειδικευμένων επιθεμάτων, πιεστικής περίδεσης (πολύ σημαντικό) και οριστικής αντιμετώπισης της υποκείμενης φλεβικής ανεπάρκειας (π.χ. με Laser), ώστε να σταματήσει η λίμναση του αίματος και να επιτραπεί η επούλωση.
9. Σύνδρομο May-Thurner (Λαγόνιος Συμπίεση)
Μια ανατομική παραλλαγή όπου η δεξιά λαγόνιος αρτηρία πιέζει την αριστερή λαγόνιο φλέβα πάνω στη σπονδυλική στήλη. Αυτό προκαλεί συχνά θρομβώσεις μόνο στο αριστερό πόδι ή μόνιμο πρήξιμο. Είναι η «κρυφή» αιτία πίσω από πολλές περιπτώσεις φλεβικής ανεπάρκειας σε νέους ανθρώπους.
Θεραπεία
Η διάγνωση γίνεται με Triplex και αξονική φλεβογραφία. Η θεραπεία εκλογής είναι η ενδοφλεβική τοποθέτηση Stent στη λαγόνιο φλέβα για να κρατηθεί ο αυλός ανοιχτός και να αποκατασταθεί η ροή.
Η Περιφερική Αρτηριοπάθεια (ΠΑΝ) αποτελεί μια από τις πιο σοβαρές προκλήσεις για έναν αγγειοχειρουργό, καθώς συνδέεται άμεσα με την ποιότητα βάδισης αλλά και τη διατήρηση των άκρων. Σύμφωνα με τις διεθνείς οδηγίες (ESVS / SVS), η κατηγοριοποίηση γίνεται με βάση την κλινική εικόνα και τη σοβαρότητα της ισχαιμίας.
1. Ασυμπτωματική Περιφερική Αρτηριοπάθεια
Πολλοί ασθενείς έχουν στενώσεις στις αρτηρίες των ποδιών χωρίς να νιώθουν πόνο, καθώς ο οργανισμός αναπτύσσει «παράπλευρη κυκλοφορία» ή η δραστηριότητά τους είναι περιορισμένη. Η διάγνωση γίνεται συνήθως τυχαία κατά την κλινική εξέταση (απουσία σφυγμών) ή με τη μέτρηση του Κνημοβραχιόνιου Δείκτη (ABI). Παρά την έλλειψη συμπτωμάτων, οι ασθενείς αυτοί διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο για καρδιαγγειακά επεισόδια (έμφραγμα, εγκεφαλικό) και χρήζουν άμεσης ρύθμισης των παραγόντων κινδύνου.
Θεραπεία
Εστιάζουμε στη συντηρητική αγωγή. Περιλαμβάνει τη διακοπή του καπνίσματος, τη ρύθμιση της χοληστερόλης (στατίνες) και του διαβήτη, καθώς και τη χορήγηση αντιαιμοπεταλιακών φαρμάκων. Η συστηματική βάδιση είναι ο καλύτερος «σύμμαχος» για την ενίσχυση της κυκλοφορίας.
2. Διαλείπουσα Χωλότητα (Intermittent Claudication)
Είναι το πιο χαρακτηριστικό σύμπτωμα: ο ασθενής νιώθει έναν σφιχτό πόνο ή κράμπα στη γάμπα, τον μηρό ή τον γλουτό μετά από συγκεκριμένη απόσταση βαδίσματος, ο οποίος υποχωρεί αμέσως με την ανάπαυση. Οφείλεται στην αδυναμία των στενωμένων αρτηριών να προσφέρουν το επιπλέον οξυγόνο που χρειάζονται οι μύες κατά την άσκηση. Η απόσταση που μπορεί να διανύσει ο ασθενής πριν σταματήσει είναι ο «δείκτης» της βαρύτητας της νόσου.
Θεραπεία
Πρώτη γραμμή είναι το πρόγραμμα καθοδηγούμενης βάδισης και η φαρμακευτική υποστήριξη. Αν ο πόνος περιορίζει σημαντικά την καθημερινότητα ή την εργασία, προχωράμε σε ενδαγγειακή αποκατάσταση (αγγειοπλαστική με μπαλόνι ή stent) ή σε χειρουργική παράκαμψη (Bypass), ανάλογα με την ανατομία των βλαβών.
3. Χρόνια Απειλητική Ισχαιμία Άκρου (CLTI)
Αποτελεί το πιο προχωρημένο στάδιο, όπου η ροή του αίματος δεν επαρκεί ούτε για τις βασικές ανάγκες του ποδιού σε κατάσταση ηρεμίας. Ο ασθενής νιώθει πόνο ηρεμίας (κυρίως το βράδυ στον ύπνο) ή παρουσιάζει πληγές (έλκη) και γάγγραινα που δεν επουλώνται. Εδώ ο κίνδυνος ακρωτηριασμού είναι άμεσος και η επέμβαση αποτελεί μονόδρομο για τη σωτηρία του μέλους.
Θεραπεία
Απαιτείται άμεση επαναγγείωση. Αυτό επιτυγχάνεται είτε με ενδαγγειακές τεχνικές (πιο ανώδυνες, μέσω μιας οπής στη βουβωνική χώρα), είτε με ανοιχτό χειρουργείο (Bypass) χρησιμοποιώντας φλεβικό μόσχευμα του ίδιου του ασθενούς ή συνθετικό. Η επιλογή εξαρτάται από τη σοβαρότητα και την έκταση των αποφράξεων.
4. Οξεία Ισχαιμία Άκρου (Εμβολική & Θρομβωτική)
Πρόκειται για την απότομη διακοπή της αιμάτωσης του μέλους, η οποία αποτελεί επείγουσα χειρουργική κατάσταση. Μπορεί να οφείλεται σε εμβολή (θρόμβος που ταξίδεψε από την καρδιά) ή σε οξεία θρόμβωση επί εδάφους χρόνιας αθηρωματικής νόσου (Acute-on-Chronic). Στη δεύτερη περίπτωση, μια προϋπάρχουσα στένωση «κλείνει» τελείως, προκαλώντας ραγδαία επιδείνωση σε ένα ήδη επιβαρυμένο αγγειακό δίκτυο. Το πόδι γίνεται ξαφνικά ψυχρό, λευκό, επώδυνο και εμφανίζει απώλεια αισθητικότητας ή κίνησης. Η ταχύτητα στην αντιμετώπιση (εντός λίγων ωρών) είναι ο μοναδικός παράγοντας που προλαμβάνει τον ακρωτηριασμό.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση εξατομικεύεται ανάλογα με την αιτία. Περιλαμβάνει την εμβολεκτομή (μηχανική αφαίρεση του θρόμβου), την ενδοαρτηριακή θρομβόλυση (χημική διάλυση του θρόμβου μέσω καθετήρα) ή την άμεση διενέργεια bypass, εάν το υπόστρωμα είναι μια χρόνια αποφραγμένη αρτηρία που χρειάζεται νέα οδό ροής.
5. Περιφερικά Ανευρύσματα (Ιγνυακή & Μηριαία Αρτηρία)
Τα περιφερικά ανευρύσματα είναι εντοπισμένες διατάσεις των αρτηριών στα πόδια, με συχνότερο το ανεύρυσμα της ιγνυακής αρτηρίας (πίσω από το γόνατο). Σε αντίθεση με τα ανευρύσματα της αορτής που συνήθως ρήγνυνται, τα περιφερικά ανευρύσματα έχουν την τάση να θρομβώνονται ή να στέλνουν μικρά κομμάτια θρόμβου (εμβολές) προς τα δάκτυλα (Blue Toe Syndrome). Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε αιφνίδια οξεία ισχαιμία και απώλεια του ποδιού, συχνά χωρίς καμία προειδοποίηση.
Θεραπεία
Η χειρουργική αποκατάσταση συστήνεται όταν το ανεύρυσμα ξεπεράσει ένα ορισμένο μέγεθος ή αν παρουσιάσει θρόμβο στο εσωτερικό του. Η αντιμετώπιση γίνεται είτε με ανοιχτό χειρουργείο (αποκλεισμός του ανευρύσματος και παράκαμψη με μόσχευμα), είτε με ενδαγγειακή τοποθέτηση καλυμμένου stent (stent-graft), προσφέροντας οριστική προστασία από τον κίνδυνο θρόμβωσης.
6. Διαβητικό Πόδι
Το Διαβητικό Πόδι αποτελεί μια από τις πιο σοβαρές και σύνθετες επιπλοκές του σακχαρώδη διαβήτη, καθώς συνδυάζει τη βλάβη των νεύρων (νευροπάθεια) με την κακή αιμάτωση (περιφερική αρτηριοπάθεια). Ο ασθενής συχνά χάνει την αίσθηση του πόνου, με αποτέλεσμα ένας μικροτραυματισμός ή μια απλή πίεση από το παπούτσι να εξελίσσεται σε βαθύ έλκος (πληγή) χωρίς να το αντιληφθεί. Αν η κατάσταση αυτή επιπλακεί με λοίμωξη, ο κίνδυνος γάγγραινας και ακρωτηριασμού είναι εξαιρετικά υψηλός. Η ολιστική προσέγγιση από αγγειοχειρουργό είναι καθοριστική, καθώς η σωτηρία του μέλους εξαρτάται από την ταυτόχρονη αντιμετώπιση της φλεγμονής και την αποκατάσταση της κυκλοφορίας.
Θεραπεία
Η στρατηγική μας εστιάζει στην «επιθετική» διάσωση του μέλους (Limb Salvage). Περιλαμβάνει τον σχολαστικό χειρουργικό καθαρισμό (debridement) της πληγής, την εξειδικευμένη αντιβιοτική αγωγή και, το κυριότερο, την επαναγγείωση. Χρησιμοποιούμε σύγχρονες ενδαγγειακές τεχνικές (αγγειοπλαστική με μπαλόνι κάτω από το γόνατο) ή μικροχειρουργικά bypass, ώστε να φέρουμε αίμα μέχρι τα δάκτυλα και να επιτρέψουμε την επούλωση. Η πρόληψη με καθημερινό έλεγχο των ποδιών και η χρήση ειδικών υποδημάτων παραμένουν η καλύτερη θεραπεία.
7. Ακρωτηριασμός Άκρου
7α. Μείζων Ακρωτηριασμός: Η Έσχατη Θεραπευτική Επιλογή για τη Ζωή
Σε ορισμένες προχωρημένες περιπτώσεις, όπου η ισχαιμία ή η λοίμωξη (γάγγραινα) απειλούν άμεσα τη ζωή του ασθενούς και κάθε προσπάθεια επαναγγείωσης έχει εξαντληθεί, ο μείζων ακρωτηριασμός (πάνω ή κάτω από το γόνατο) καθίσταται η αναγκαία θεραπευτική παρέμβαση. Παρόλο που ο στόχος μας είναι πάντα η διάσωση του μέλους (Limb Salvage), η απόφαση για ακρωτηριασμό λαμβάνεται με γνώμονα την ανάσχεση της σήψης και την επιβίωση του ασθενή. Η επέμβαση αυτή δεν αποτελεί «αποτυχία», αλλά μια στρατηγική επιλογή για την απαλλαγή από τον αφόρητο πόνο και τη διασφάλιση μιας νέας, λειτουργικής καθημερινότητας.
7β. Ο Ακρωτηριασμός ως Στρατηγική Επιλογή Επιβίωσης
Σε περιπτώσεις ασθενών προχωρημένης ηλικίας ή με σοβαρές συνοσηρότητες (καρδιακή ανεπάρκεια, νεφρική δυσλειτουργία), μια πολύωρη και πολύπλοκη επέμβαση επαναγγείωσης μπορεί να αποβεί εξαιρετικά επικίνδυνη, έως και μοιραία. Σε αυτές τις συνθήκες, ο ακρωτηριασμός, όσο αποτρεπτικός και αν ακούγεται αρχικά, αποτελεί μια ρεαλιστική και αποτελεσματική λύση. Στόχος μας είναι να απαλλάξουμε τον ταλαιπωρημένο ασθενή από τη χρόνια σήψη και τον αφόρητο ισχαιμικό πόνο, προσφέροντάς του μια άμεση βελτίωση της γενικής του κατάστασης και μια ουσιαστική παράταση ζωής.
Θεραπεία
Η απόφαση λαμβάνεται πάντα με γνώμονα το μέγιστο όφελος για τον ασθενή και την ασφάλειά του. Η επέμβαση διενεργείται με τρόπο που να επιτρέπει την ταχύτερη δυνατή ανάρρωση και την επιστροφή στο οικογενειακό περιβάλλον, χωρίς τις επιπλοκές μιας μακράς και αβέβαιης προσπάθειας διάσωσης ενός μέλους που δεν είναι πλέον βιώσιμο ή λειτουργικό.
7γ. Θεραπεία & Αποκατάσταση: Με γνώμονα την Πραγματικότητα
Η φροντίδα μας δεν σταματά στο χειρουργείο. Εστιάζουμε στην άρτια διαμόρφωση του κολοβώματος για την ταχύτερη δυνατή επούλωση και τη μείωση του πόνου. Σε περιπτώσεις όπου η γενική κατάσταση του ασθενούς το επιτρέπει, συνεργαζόμαστε με φυσίατρους και εξειδικευμένους τεχνικούς για τη χρήση τεχνητού μέλους, στοχεύοντας στην επιστροφή στην κίνηση. Ωστόσο, αναγνωρίζουμε με ειλικρίνεια ότι σε ασθενείς με σοβαρές συνοσηρότητες, ο στόχος μπορεί να είναι η απλή απαλλαγή από τον πόνο και η βελτίωση της ποιότητας ζωής στο σπίτι. Η ενημέρωσή μας είναι πάντα ρεαλιστική, αντανακλώντας την πραγματική πρόγνωση για κάθε άνθρωπο ξεχωριστά.
8. Σύνδρομο Παγίδευσης Ιγνυακής Αρτηρίας (Popliteal Entrapment)
Πρόκειται για μια ανατομική παραλλαγή όπου η ιγνυακή αρτηρία (πίσω από το γόνατο) πιέζεται από τις γύρω μυϊκές ίνες ή τένοντες κατά την κίνηση. Εμφανίζεται συνήθως σε νέους αθλητές που νιώθουν πόνο ή μούδιασμα στη γάμπα κατά την άσκηση, παρόλο που δεν έχουν παράγοντες κινδύνου για αθηροσκλήρωση. Αν δεν διαγνωστεί έγκαιρα, η συνεχής τριβή μπορεί να καταστρέψει την αρτηρία, προκαλώντας θρόμβωση ή ανεύρυσμα.
Θεραπεία
Η οριστική λύση είναι χειρουργική. Περιλαμβάνει την απελευθέρωση της αρτηρίας μέσω διατομής της μυϊκής γαστέρας που την πιέζει (μυοτομία). Εάν η αρτηρία έχει υποστεί μόνιμη βλάβη, προχωράμε ταυτόχρονα σε πλαστική αποκατάσταση ή bypass με φλέβα, εξασφαλίζοντας την πλήρη επιστροφή του ασθενούς στις αθλητικές του δραστηριότητες.
9. Κυστική Νόσος του Εξωτερικού Χιτώνα (Adventitial Cystic Disease)
Είναι μια σπάνια πάθηση όπου σχηματίζονται κύστεις γεμάτες με ζελατινώδες υγρό (παρόμοιες με τα γάνγλια των καρπών) μέσα στο τοίχωμα της αρτηρίας, συνήθως της ιγνυακής. Οι κύστεις αυτές διογκώνονται και στενεύουν τον αυλό της αρτηρίας "από έξω προς τα μέσα", προκαλώντας ξαφνική διαλείπουσα χωλότητα σε άτομα χωρίς αθηρωμάτωση. Η διάγνωση απαιτεί εξειδικευμένο Triplex ή Μαγνητική Αγγειογραφία.
Θεραπεία
Η αγγειοπλαστική με μπαλόνι συνήθως αποτυγχάνει εδώ λόγω της εξωτερικής πίεσης. Η ενδεδειγμένη θεραπεία είναι η χειρουργική παροχέτευση των κύστεων ή η εκτομή του πάσχοντος τμήματος της αρτηρίας και η αντικατάστασή του με μόσχευμα, προσφέροντας μόνιμη ίαση.
10. Ινομυϊκή Δυσπλασία (FMD) Περιφερικών Αρτηριών
Αν και συχνότερη στις νεφρικές και τις καρωτίδες, η ινομυϊκή δυσπλασία μπορεί να προσβάλει και τις αρτηρίες των άκρων (λαγόνιες ή ιγνυακές). Προκαλεί χαρακτηριστικές στενώσεις που μοιάζουν με "σειρά από χάντρες" και μπορεί να οδηγήσει σε πόνο στο περπάτημα ή ακόμη και σε διαχωρισμό του αγγείου. Αφορά κυρίως γυναίκες μέσης ηλικίας και συχνά διαφεύγει της διάγνωσης αν ο ιατρός εστιάζει μόνο στην κλασική αθηροσκλήρωση.
Θεραπεία
Στις περισσότερες περιπτώσεις αρκεί η απλή αγγειοπλαστική με μπαλόνι (χωρίς τοποθέτηση stent), η οποία αποκαθιστά τη διάμετρο του αγγείου με εξαιρετικά μακροχρόνια αποτελέσματα, αποφεύγοντας τη χρήση ξένων σωμάτων σε ένα κατά τα άλλα υγιές αγγειακό τοίχωμα.
11. Αρτηριακές Παθήσεις Άνω Άκρων
Περιλαμβάνουν την οξεία και χρόνια ισχαιμία, τα ανευρύσματα, το σύνδρομο θωρακικής εξόδου, τα αγγειοσυσπαστικά σύνδρομα (Raynaud), το αγγειακό τραύμα και τις αρτηριίτιδες. Αν και λιγοτερο συχνες παθησεις, συγκριτικά με τα κάτω ακρα, δεν παύουν να αποτελούν απειλητικές παθησεις για το ακρο και την ζωη και χρήζουν ολοκληρωμένη αγγειολογική εκτίμηση και σχεδιασμό κατάλληλου θεραπευτικόυ πλάνου
Θεραπεία
Όπως και στα κάτω άκρα, η αντιμετώπιση βασίζεται σε φαρμακευτική αγωγή, σε σύγχρονες ελάχιστα επεμβατικές ενδαγγειακές τεχνικές (αγγειοπλαστική, stent) ή σε εξειδικευμένες χειρουργικές επεμβάσεις αποκατάστασης. Κάθε περίπτωση είναι μοναδική και απαιτεί λεπτομερή κλινική εξέταση και έγκυρη διάγνωση.
Οι αγγειίτιδες αποτελούν ένα ιδιαίτερο κεφάλαιο στην αγγειοχειρουργική, καθώς το πρόβλημα δεν είναι η αθηρωματική πλάκα (το «πουρί»), αλλά η φλεγμονή του ίδιου του τοιχώματος των αγγείων. Συχνά είναι αυτοάνοσης αιτιολογίας και προσβάλλουν νεότερους ανθρώπους, προκαλώντας στενώσεις, αποφράξεις ή και ανευρύσματα. Η διάγνωση και η θεραπεία τους απαιτούν στενή συνεργασία με ρευματολόγο, καθώς η χειρουργική παρέμβαση πρέπει να γίνεται μόνο στον σωστό χρόνο.
1. Νόσος του Buerger (Θρομβοαγγειίτιδα)
Πρόκειται για μια φλεγμονώδη νόσο που προσβάλλει τις μικρού και μεσαίου μεγέθους αρτηρίες και φλέβες, κυρίως στα χέρια και τα πόδια. Εμφανίζεται σχεδόν αποκλειστικά σε νεαρούς καπνιστές (άνδρες και γυναίκες). Προκαλεί έντονο πόνο ηρεμίας, ψυχρότητα και πληγές στα δάκτυλα (γάγγραινα) που δεν επουλώνονται. Η νόσος είναι "επιθετική" και συχνά οδηγεί σε ακρωτηριασμούς δακτύλων αν δεν διακοπεί άμεσα το κάπνισμα.
Θεραπεία
Η απόλυτη και μη διαπραγματεύσιμη θεραπεία είναι η πλήρης διακοπή του καπνίσματος (και του παθητικού). Φαρμακευτικά χρησιμοποιούμε αγγειοδιασταλτικά (προσταγλανδίνες) για να βοηθήσουμε τη μικροκυκλοφορία. Η χειρουργική επαναγγείωση (bypass) είναι συχνά αδύνατη γιατί οι αρτηρίες "κλείνουν" πολύ χαμηλά προς τα δάκτυλα, οπότε η έμφαση δίνεται στη συντηρητική διαχείριση και την πρόληψη των πληγών.
2. Νόσος Takayasu (Αρτηρίτιδα των Νέων Γυναικών)
Είναι μια χρόνια φλεγμονώδης νόσος που προσβάλλει την αορτή και τους μεγάλους κλάδους της (καρωτίδες, υποκλείδιες, νεφρικές). Εμφανίζεται κυρίως σε γυναίκες κάτω των 40 ετών. Προκαλεί πάχυνση του τοιχώματος των αγγείων, οδηγώντας σε στενώσεις που στερούν το αίμα από τα χέρια ή τον εγκέφαλο. Οι ασθενείς μπορεί να παρουσιάζουν απουσία σφυγμών στα χέρια ή σοβαρή υπέρταση.
Θεραπεία
Η βάση της θεραπείας είναι η καταστολή της φλεγμονής με κορτιζόνη ή ανοσοκατασταλτικά. Αν οι στενώσεις προκαλούν σοβαρά συμπτώματα (ισχαιμία), παρεμβαίνουμε με αγγειοπλαστική (μπαλόνι/stent) ή χειρουργικές παρακάμψεις (bypass), αλλά μόνο αφού η νόσος βρεθεί σε ύφεση (φάση "ηρεμίας"), ώστε να διασφαλιστεί η μακροζωία της επέμβασης.
3. Γιγαντοκυτταρική Αρτηρίτιδα (Κροταφική Αρτηρίτιδα)
Προσβάλλει συνήθως άτομα άνω των 50 ετών και επηρεάζει κυρίως τους κλάδους της καρωτίδας (κροταφική αρτηρία) αλλά και την αορτή. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν πονοκέφαλο, πόνο στη μάσηση και, το πιο επικίνδυνο, ξαφνική απώλεια όρασης. Ως αγγειοχειρουργοί, συχνά καλούμαστε να κάνουμε βιοψία κροταφικής αρτηρίας για την επιβεβαίωση της νόσου.
Θεραπεία
Η άμεση έναρξη υψηλών δόσεων κορτικοστεροειδών είναι κρίσιμη για την προστασία της όρασης. Αν η νόσος προκαλέσει ανευρύσματα στην αορτή ή στενώσεις στις υποκλείδιες αρτηρίες, η παρακολούθηση και η ενδεχόμενη χειρουργική αποκατάσταση γίνονται με τον ίδιο τρόπο που αντιμετωπίζουμε τις κλασικές αγγειοπάθειες, πάντα σε συνεννόηση με τον θεράποντα ρευματολόγο.
Η Αγγειακή Προσπέλαση αποτελεί τη «γραμμή ζωής» για τους ασθενείς με τελικό στάδιο νεφρικής ανεπάρκειας που υποβάλλονται σε αιμοκάθαρση. Ο στόχος του αγγειοχειρουργού είναι η δημιουργία μιας σταθερής και ασφαλούς «εισόδου» στο κυκλοφορικό σύστημα, η οποία να επιτρέπει την παροχή μεγάλης ποσότητας αίματος προς το μηχάνημα του τεχνητού νεφρού. Η σωστή επιλογή του σημείου και της μεθόδου (fistula ή μόσχευμα) γίνεται κατόπιν λεπτομερούς χαρτογράφησης των αγγείων με Triplex, ώστε να διασφαλιστεί η μακροζωία της πρόσβασης και η αποφυγή μελλοντικών επιπλοκών.
Θεραπεία & Τεχνικές
Η πρώτη επιλογή είναι η Αρτηριοφλεβική Επικοινωνία (Fistula), όπου συνδέουμε μια αρτηρία με μια αυτόλογη φλέβα του ασθενούς, συνήθως στον καρπό ή στον αγκώνα. Εάν οι φλέβες δεν είναι κατάλληλες, χρησιμοποιούμε Συνθετικό Μόσχευμα, ενώ σε ιδιαίτερες καταστάσεις τοποθετείται Μόνιμος Κεντρικός Φλεβικός Καθετήρας. Η φροντίδα μας επεκτείνεται και στη «διάσωση» παλαιών προσπελάσεων μέσω ενδαγγειακής αγγειοπλαστικής, ώστε να παραταθεί η λειτουργία τους και να αποφευχθούν περιττά νέα χειρουργεία.
1. Αρτηριοφλεβική Επικοινωνία (AV Fistula)
Θεωρείται η ιδανική λύση («Gold Standard») για την αιμοκάθαρση. Πρόκειται για μια μικροχειρουργική σύνδεση (αναστόμωση) ανάμεσα σε μια αρτηρία και μια δική σας φλέβα. Μετά από ένα διάστημα «ωρίμανσης» μερικών εβδομάδων, η φλέβα δυναμώνει και διογκώνεται, επιτρέποντας την εύκολη και ανώδυνη παρακέντηση. Οι Fistulas έχουν το μικρότερο ποσοστό λοιμώξεων και τη μεγαλύτερη διάρκεια ζωής, προσφέροντας στον νεφροπαθή ασθενή τη μέγιστη δυνατή ασφάλεια και ποιότητα στη θεραπεία του.
Θεραπεία
Η επέμβαση γίνεται συνήθως με τοπική αναισθησία και ο ασθενής επιστρέφει σπίτι του την ίδια ημέρα. Κατά τη διάρκεια της ωρίμανσης, παρακολουθούμε την πορεία της φίστουλας κλινικά και με υπέρηχο. Σε περίπτωση που η φλέβα «κουραστεί» με τα χρόνια, μπορούμε να παρέμβουμε με ελάχιστα επεμβατικές μεθόδους για να την κρατήσουμε ανοιχτή, αποφεύγοντας τη δημιουργία νέας προσπέλασης σε άλλο σημείο.
2. Αγγειακά Μοσχεύματα (Grafts)
Σε περιπτώσεις όπου οι φλέβες του ασθενούς είναι πολύ λεπτές, κατεστραμμένες από παλαιότερες λήψεις αίματος ή θρομβωμένες, η λύση δίνεται με την τοποθέτηση ενός συνθετικού μοσχεύματος. Το μόσχευμα είναι ένας ειδικός σωλήνας που τοποθετείται κάτω από το δέρμα και συνδέει την αρτηρία με μια κεντρική φλέβα. Το κύριο πλεονέκτημά του είναι ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί για αιμοκάθαρση πολύ σύντομα (συνήθως σε 2 εβδομάδες), προσφέροντας μια αξιόπιστη εναλλακτική όταν η αυτόλογη λύση δεν είναι εφικτή.
Θεραπεία
Η τοποθέτηση γίνεται χειρουργικά και απαιτεί προσεκτική παρακολούθηση για την αποφυγή θρομβώσεων ή λοιμώξεων. Σήμερα υπάρχουν εξελιγμένα μοσχεύματα «άμεσης παρακέντησης» που μπορούν να χρησιμοποιηθούν ακόμη και 24 ώρες μετά το χειρουργείο. Αν το μόσχευμα παρουσιάσει στένωση, η αντιμετώπιση γίνεται συχνά στο ιατρείο ή στη μονάδα επεμβατικής ακτινολογίας με αγγειοπλαστική (μπαλόνι), αποκαθιστώντας άμεσα τη ροή του αίματος χωρίς νέες τομές.
Η καρωτιδική νόσος αποτελεί έναν από τους κρισιμότερους τομείς της αγγειοχειρουργικής, καθώς η έγκαιρη παρέμβαση προλαμβάνει το Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο. Η προσέγγισή μας εστιάζει στην πλήρη χαρτογράφηση των αγγείων που τροφοδοτούν τον εγκέφαλο, αντιμετωπίζοντας τόσο τις συχνές όσο και τις σπάνιες παθήσεις με εξατομικευμένα θεραπευτικά πρωτόκολλα.
1. Αθηρωμάτωση & Στένωση Καρωτίδας
Είναι η πιο συχνή πάθηση, όπου «πουρί» (αθηρωματική πλάκα) συσσωρεύεται στο εσωτερικό των καρωτίδων, στενεύοντας τον αυλό τους. Ο κίνδυνος έγκειται στην απόσπαση μικρών τμημάτων της πλάκας (εμβολή), τα οποία ταξιδεύουν στον εγκέφαλο προκαλώντας εγκεφαλικό. Συχνά είναι ασυμπτωματική και ανακαλύπτεται τυχαία σε ένα Triplex, ενώ άλλες φορές εκδηλώνεται με παροδική απώλεια όρασης ή αδυναμία στα άκρα.
Θεραπεία
Η «χρυσή επιλογή» παραμένει η Ενδαρτηρεκτομή Καρωτίδας, όπου καθαρίζουμε χειρουργικά την αρτηρία. Σε επιλεγμένους ασθενείς με δύσκολη ανατομία, εφαρμόζεται η ενδαγγειακή αποκατάσταση (Stent) με χρήση ειδικών φίλτρων προστασίας του εγκεφάλου, προσφέροντας μια εξίσου αξιόπιστη και λιγότερο επεμβατική λύση.
2. Ανεύρυσμα Καρωτίδας
Πρόκειται για μια σπάνια αλλά επικίνδυνη διάταση του τοιχώματος της αρτηρίας στον τράχηλο. Σε αντίθεση με άλλα ανευρύσματα, ο κύριος κίνδυνος εδώ δεν είναι η ρήξη, αλλά ο σχηματισμός θρόμβων στο εσωτερικό της διάτασης, οι οποίοι μπορούν να προκαλέσουν εγκεφαλικό επεισόδιο. Μπορεί να γίνει αντιληπτό ως μια σφύζουσα μάζα στον λαιμό.
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση εξαρτάται από το μέγεθος και τη θέση του ανευρύσματος. Περιλαμβάνει είτε χειρουργική εκτομή και αποκατάσταση της συνέχειας της αρτηρίας (με μόσχευμα ή απευθείας συρραφή), είτε την τοποθέτηση καλυμμένου Stent (stent-graft) εσωτερικά, ώστε να απομονωθεί το ανεύρυσμα από την κυκλοφορία.
3. Σύνδρομο Υποκλοπής Υποκλειδίου (Subclavian Steal Syndrome)
Συμβαίνει όταν υπάρχει στένωση στην αρχή της υποκλειδίου αρτηρίας (που δίνει αίμα στο χέρι). Τότε, το χέρι «κλέβει» αίμα από τον εγκέφαλο μέσω της σπονδυλικής αρτηρίας, προκαλώντας συμπτώματα όπως ζάλη, ίλιγγο ή αστάθεια, ειδικά όταν ο ασθενής κινεί έντονα το χέρι του. Είναι μια κλασική περίπτωση όπου η κυκλοφορία του αίματος αντιστρέφεται προς όφελος του άκρου και εις βάρος του εγκεφάλου.
Θεραπεία
Η σύγχρονη αντιμετώπιση είναι κυρίως ενδαγγειακή με αγγειοπλαστική και τοποθέτηση Stent στην υποκλείδιο αρτηρία, αποκαθιστώντας άμεσα τη φυσιολογική ροή. Σε πιο σύνθετες περιπτώσεις, διενεργείται χειρουργική παράκαμψη (Bypass υποκλειδίου-καρωτίδας) με εξαιρετικά μακροχρόνια αποτελέσματα.
4. Όγκοι Καρωτιδικού Σωματίου (Glomus Tumors)
Είναι σπάνιοι, συνήθως καλοήθεις όγκοι που αναπτύσσονται στο σημείο που η καρωτίδα διχάζεται (καρωτιδικό σωμάτιο). Αν και αναπτύσσονται αργά, είναι εξαιρετικά πλούσιοι σε αγγείωση και μπορούν να πιέσουν γειτονικά νεύρα ή τις ίδιες τις καρωτίδες. Ο ασθενής συνήθως ψηλαφεί μια ανώδυνη, αργά αναπτυσσόμενη μάζα στον τράχηλο.
Θεραπεία
Η οριστική λύση είναι η χειρουργική εξαίρεση του όγκου. Λόγω της γειτνίασης με κρίσιμα νεύρα και αγγεία, απαιτείται λεπτός χειρουργικός χειρισμός. Σε μεγάλους όγκους, μπορεί να προηγηθεί εμβολισμός (κλείσιμο των αγγείων που τροφοδοτούν τον όγκο) λίγες ημέρες πριν το χειρουργείο, ώστε να μειωθεί η αιμορραγία κατά την επέμβαση.
5. Διαχωρισμός Καρωτίδας (Carotid Dissection)
Πρόκειται για ένα σχίσιμο στο εσωτερικό τοίχωμα της αρτηρίας, το οποίο μπορεί να συμβεί μετά από τραυματισμό (π.χ. τροχαίο) ή ακόμα και αυτόματα. Το αίμα εισχωρεί ανάμεσα στις στοιβάδες του τοιχώματος, δημιουργώντας ένα «ψευδές» κανάλι που μπορεί να αποφράξει την αρτηρία. Είναι συχνή αιτία εγκεφαλικού σε νεαρούς ασθενείς.
Θεραπεία
Η πρώτη γραμμή αντιμετώπισης είναι η φαρμακευτική αγωγή (αντιπηκτικά ή αντιαιμοπεταλιακά) για την πρόληψη θρομβώσεων. Εάν τα συμπτώματα επιμένουν ή η αρτηρία κινδυνεύει να κλείσει τελείως, παρεμβαίνουμε ενδαγγειακά με τοποθέτηση Stent για να σταθεροποιήσουμε το τοίχωμα και να ανοίξουμε τον αυλό.
6. Ελίκωση Καρωτίδας (Kinking & Coiling)
Πρόκειται για ανατομικές παραλλαγές όπου η καρωτίδα δεν ακολουθεί ευθεία πορεία, αλλά παρουσιάζει έντονες γωνιώσεις (σαν «τσακισμένο λάστιχο») ή κύκλους. Αν και συχνά είναι τυχαίο εύρημα, σε ορισμένες περιπτώσεις η γωνίωση γίνεται τόσο έντονη (ειδικά με την κίνηση του αυχένα), που διακόπτει τη ροή του αίματος προκαλώντας ζάλη ή παροδικά εγκεφαλικά επεισόδια.
Θεραπεία
Η παρέμβαση συστήνεται μόνο αν η ελίκωση προκαλεί αποδεδειγμένα συμπτώματα ισχαιμίας. Η χειρουργική αντιμετώπιση περιλαμβάνει την εκτομή του περιττού τμήματος της αρτηρίας και την επανασύνδεσή της (βράχυνση), ώστε η πορεία της να γίνει πάλι ευθεία και η ροή ανεμπόδιστη.
7. Ινο μυϊκή Δυσπλασία (FMD)
Είναι μια μη φλεγμονώδης, μη αθηρωματική πάθηση του τοιχώματος της αρτηρίας που εμφανίζεται συχνότερα σε γυναίκες μέσης ηλικίας. Το αγγείο αποκτά μια χαρακτηριστική εμφάνιση «κομπολογιού» (string of beads) στις απεικονίσεις. Μπορεί να προκαλέσει στένωση, διαχωρισμό ή ανεύρυσμα και συχνά συνυπάρχει με αντίστοιχες βλάβες στις νεφρικές αρτηρίες (προκαλώντας υπέρταση).
Θεραπεία
Η βάση της αντιμετώπισης είναι η φαρμακευτική αγωγή (αντιαιμοπεταλιακά) και η παρακολούθηση. Αν η στένωση είναι σοβαρή και προκαλεί συμπτώματα, η ενδεδειγμένη λύση είναι η απλή αγγειοπλαστική με μπαλόνι (χωρίς stent), η οποία έχει εξαιρετικά αποτελέσματα στη συγκεκριμένη πάθηση.
8. Ακτινική Αρτηρίτιδα (Μετακτινική Στένωση)
Εμφανίζεται σε ασθενείς που έχουν υποβληθεί στο παρελθόν σε ακτινοθεραπεία στον τράχηλο (π.χ. για όγκους λάρυγγα ή λεμφώματα). Η ακτινοβολία προκαλεί μια έντονη φλεγμονή και ίνωση στο τοίχωμα των καρωτίδων, η οποία οδηγεί σε σκληρές, δύσκολες στενώσεις χρόνια μετά τη θεραπεία. Αυτές οι περιπτώσεις θεωρούνται «εχθρικές» για το κλασικό χειρουργείο λόγω της καταστροφής των ιστών της περιοχής.
Θεραπεία
Λόγω των συμφύσεων από την ακτινοβολία, η ενδαγγειακή αντιμετώπιση με Stenting αποτελεί συχνά την πρώτη επιλογή, καθώς αποφεύγει το τραυματισμένο πεδίο του λαιμού. Ωστόσο, σε εξειδικευμένα χέρια, η χειρουργική αποκατάσταση παραμένει εφικτή αν το stent δεν ενδείκνυται.
1. Χρόνια Μεσεντέριος Ισχαιμία (Angina Abdominalis)
Πρόκειται για τη «στηθάγχη της κοιλιάς». Λόγω στενώσεων στις αρτηρίες που τρέφουν το έντερο (άνω μεσεντέριος, κοιλιακή αρτηρία), η ροή του αίματος δεν επαρκεί κατά τη διάρκεια της πέψης. Ο ασθενής παρουσιάζει έντονο πόνο μετά το φαγητό, με αποτέλεσμα να φοβάται να φάει («food fear») και να οδηγείται σε μεγάλη απώλεια βάρους. Συχνά οι ασθενείς αυτοί υποβάλλονται σε άσκοπες γαστροσκοπήσεις πριν διαγνωστούν σωστά από αγγειοχειρουργό.
Θεραπεία
Στόχος είναι η επαναγγείωση του εντέρου για την αποφυγή νέκρωσης (έμφρακτο εντέρου). Η σύγχρονη αντιμετώπιση είναι η ενδαγγειακή αγγειοπλαστική με τοποθέτηση Stent, η οποία προσφέρει άμεση ανακούφιση με ελάχιστη επιβάρυνση. Σε περιπτώσεις εκτεταμένων αποφράξεων, διενεργείται χειρουργική παράκαμψη (Bypass), αποκαθιστώντας οριστικά την παροχή αίματος.
2. Σύνδρομο Συμπίεσης Κοιλιακού Άξονα (Median Arcuate Ligament Syndrome - MALS)
Εδώ η στένωση δεν οφείλεται σε αθηρωμάτωση, αλλά στην εξωτερική πίεση της κοιλιακής αρτηρίας από έναν σύνδεσμο του διαφράγματος. Πλήττει συχνά νεότερα άτομα και προκαλεί χρόνιο πόνο στην κοιλιά και ναυτία. Η διάγνωση απαιτεί υψηλή υποψία και επιβεβαιώνεται με Triplex σε φάση εισπνοής-εκπνοής ή αξονική αγγειογραφία.
Θεραπεία
Η αγγειοπλαστική συνήθως δεν αρκεί, καθώς το πρόβλημα είναι μηχανικό. Η οριστική λύση είναι η χειρουργική απελευθέρωση (διατομή) του συνδέσμου, η οποία μπορεί να γίνει και λαπαροσκοπικά. Αν η αρτηρία έχει υποστεί μόνιμη βλάβη από τη χρόνια πίεση, προχωράμε ταυτόχρονα σε πλαστική αποκατάσταση του αγγείου.
3. Σύνδρομο Καρυοθραύστη (Nutcracker Syndrome)
Πρόκειται για μια σπάνια ανατομική συμπίεση της αριστερής νεφρικής φλέβας, η οποία «παγιδεύεται» στη γωνία που σχηματίζει η αορτή με την άνω μεσεντέριο αρτηρία (σαν σε καρυοθραύστη). Η πίεση αυτή εμποδίζει τη ροή του αίματος από τον νεφρό, προκαλώντας συμπτώματα όπως αιματουρία (αίμα στα ούρα), πόνο στην αριστερή οσφυϊκή χώρα ή την κοιλιά, και συχνά οδηγεί σε εμφάνιση κιρσοκήλης (στους άνδρες) ή πυελικής συμφόρησης (στις γυναίκες). Συχνά διαγνώσκεται σε νεαρά, λεπτά άτομα που ταλαιπωρούνται από αδιευκρίνιστο κοιλιακό άλγος.
Θεραπεία
Εάν τα συμπτώματα είναι ήπια, ακολουθούμε συντηρητική παρακολούθηση. Σε περιπτώσεις έντονης αιματουρίας ή πόνου, η αντιμετώπιση μπορεί να περιλαμβάνει την ενδοφλεβική τοποθέτηση Stent για να κρατηθεί η φλέβα ανοιχτή, ή χειρουργικές επεμβάσεις μετάθεσης της νεφρικής φλέβας (transposition) σε χαμηλότερο σημείο της αορτής, ώστε να απελευθερωθεί από τη συμπίεση και να αποκατασταθεί η φυσιολογική κυκλοφορία.
4. Στενώσεις Νεφρικών Αρτηριών (Νεφραγγειακή Υπέρταση)
Η μείωση της ροής του αίματος προς τους νεφρούς «ξεγελά» τον οργανισμό, ο οποίος ανεβάζει την αρτηριακή πίεση σε πολύ υψηλά επίπεδα. Πρέπει να υποψιαζόμαστε αυτή την πάθηση σε ασθενείς με ανθεκτική υπέρταση (που δεν ρυθμίζεται με πολλά φάρμακα) ή σε περιπτώσεις απότομης επιδείνωσης της νεφρικής λειτουργίας. Οφείλεται είτε σε αθηρωμάτωση (ηλικιωμένοι) είτε σε ινομυϊκή δυσπλασία (νέες γυναίκες).
Θεραπεία
Η αντιμετώπιση εκλογής είναι η νεφρική αγγειοπλαστική με ή χωρίς Stent. Πρόκειται για μια σύντομη ενδαγγειακή επέμβαση που μπορεί να οδηγήσει σε θεαματική βελτίωση της πίεσης και να προστατεύσει τον νεφρό από τη μόνιμη ανεπάρκεια και την ανάγκη για αιμοκάθαρση.
5. Ανευρύσματα Σπλαγχνικών Αρτηριών (Σπληνικής, Νεφρικής, Ηπατικής)
Πρόκειται για σπάνιες διατάσεις των αρτηριών της κοιλιάς. Το πιο συχνό είναι το ανεύρυσμα της σπληνικής αρτηρίας, το οποίο είναι ιδιαίτερα επικίνδυνο κατά την κύηση λόγω αυξημένου κινδύνου ρήξης. Συχνά είναι ασυμπτωματικά και ανακαλύπτονται τυχαία σε αξονικές τομογραφίες που γίνονται για άλλους λόγους.
Θεραπεία
Αν το μέγεθος υπερβεί τα 2 εκατοστά ή αν η ασθενής είναι σε αναπαραγωγική ηλικία, η θεραπεία επιβάλλεται. Η πλέον σύγχρονη μέθοδος είναι ο ενδαγγειακός εμβολισμός (κλείσιμο του ανευρύσματος με ειδικά σπιράλ-coils) ή η τοποθέτηση καλυμμένου Stent, αποφεύγοντας το βαρύ ανοιχτό χειρουργείο.
6. Οξεία Μεσεντέριος Ισχαιμία (Εμβολή ή Θρόμβωση)
Σε αντίθεση με τη χρόνια μορφή, εδώ η διακοπή της αιμάτωσης του εντέρου είναι αιφνίδια και δραματική. Οφείλεται συνήθως σε εμβολή (θρόμβο από την καρδιά) ή οξεία θρόμβωση μιας ήδη στενωμένης μεσεντερίου αρτηρίας. Ο ασθενής παρουσιάζει τρομακτικό πόνο στην κοιλιά, ο οποίος συχνά είναι δυσανάλογος με τα ευρήματα της απλής εξέτασης. Πρόκειται για μια από τις μεγαλύτερες επείγουσες καταστάσεις στην αγγειοχειρουργική, καθώς το έντερο μπορεί να νεκρωθεί μέσα σε λίγες ώρες.
Θεραπεία
Η ταχύτητα είναι ο κρισιμότερος παράγοντας. Η αντιμετώπιση περιλαμβάνει την επείγουσα εμβολεκτομή (αφαίρεση του θρόμβου), την ενδοαρτηριακή θρομβόλυση ή το επείγον Bypass, με στόχο την άμεση επανασηραγγοποίηση του αγγείου προτού προκληθεί μόνιμη βλάβη (γάγγραινα) στο έντερο.
7. Διαχωρισμός Σπλαγχνικών Αρτηριών (Spontaneous Dissection)
Πρόκειται για το "σχίσιμο" του εσωτερικού χιτώνα αρτηριών όπως η άνω μεσεντέριος ή ο κοιλιακός άξονας, χωρίς να υπάρχει ανεύρυσμα ή τραυματισμός. Συμβαίνει συχνά σε μεσήλικες άνδρες και προκαλεί απότομο, οξύ πόνο στην κοιλιά. Μπορεί να οδηγήσει σε απόφραξη του αγγείου ή σε δημιουργία ψευδοανευρύσματος.
Θεραπεία
Αν ο ασθενής δεν παρουσιάζει σημεία ισχαιμίας του εντέρου, η πρώτη επιλογή είναι η συντηρητική αγωγή με αυστηρό έλεγχο της πίεσης και αντιπηκτικά. Αν όμως η ροή του αίματος απειλείται, η λύση δίνεται ενδαγγειακά με τοποθέτηση Stent για να σταθεροποιηθεί το τοίχωμα, ή σπανιότερα με χειρουργική πλαστική αποκατάσταση του αγγείου.